THE EPISTLE TO THE ROMANS – (GENTI)

Please Support the Bible Translation Work of the Updated American Standard Version (UASV)

$5.00

The Greek-English New Testament
Interlinear (GENTI)

Textual Commentary Symbols

♠ The spade symbol means that the Updated American Standard Version (UASV) is completed for this chapter. It will be linked to jump you to that Bible book.
♣ The club symbol means that there is a textual issue in this verse in this variant unit. It will be linked to jump you to that textual commentary article.
♦ The diamond symbol means that there is an exegetical commentary chapter for this Bible book. It will be linked to jump you to that exegetical commentary article.
♥ The heart symbol means that there is a Bible difficulty for the verse of this Bible book. It will be linked to jump you to that Bible difficulty article.

NOTE: This project is underway, so there may be changes/corrections at times and more material will be added as well (Textual Articles♣, Bible Difficulty Articles♥, Exegetical Commentary♦, and UASV translation♠).

Romans

CHAPTER 1

1 ΠαῦλοςPaul δοῦλοςslave Ἰησοῦof Jesus Χριστοῦ,Christ, κλητὸςcalled ἀπόστολος,apostle, ἀφωρισμένοςhaving been defined off εἰςinto εὐαγγέλιονgood news θεοῦof God 2 which προεπηγγείλατοhe promised aforetime διὰthrough τῶνthe προφητῶνprophets αὐτοῦof him ἐνin γραφαῖςscriptures ἁγίαιςholy 3 περὶabout τοῦthe υἱοῦSon αὐτοῦ,of him, τοῦof the (one) γενομένουhaving come to be ἐκout of σπέρματοςseed Δαυεὶδof David κατὰaccording to σάρκα,flesh, 4 τοῦof the (one) ὁρισθέντοςhaving been defined υἱοῦSon θεοῦof God ἐνin δυνάμειpower κατὰaccording to πνεῦμαspirit ἁγιωσύνηςof holiness ἐξout of ἀναστάσεωςresurrection νεκρῶν,of dead (ones), Ἰησοῦof Jesus ΧριστοῦChrist τοῦof the κυρίουLord ἡμῶν,of us, 5 δι’throug  οὗwhom ἐλάβομενwe received χάρινfavor καὶand ἀποστολὴνapostleship εἰςinto ὑπακοὴνobedience πίστεωςof faith ἐνin πᾶσινall τοῖςthe ἔθνεσινnations ὑπὲρover τοῦthe ὀνόματοςname αὐτοῦ,of him, 6 ἐνin οἷςwhich ones ἐστὲyou are καὶalso ὑμεῖςyou κλητοὶcalled (ones) Ἰησοῦof Jesus Χριστοῦ,Christ, 7 πᾶσινto all τοῖςthe (ones) οὖσινbeing ἐνin ῬώμῃRome ἀγαπητοῖςto loved ones θεοῦ,of God, κλητοῖςto (ones) called ἁγίοις·holy;

χάριςfavor ὑμῖνto you καὶand εἰρήνηpeace ἀπὸfrom θεοῦGod πατρὸςFather ἡμῶνof us καὶand κυρίουof Lord ἸησοῦJesus Χριστοῦ.Christ.

8 ΠρῶτονFirst μὲνindeed εὐχαριστῶI am thanking τῷto the θεῷGod μουof me διὰthrough ἸησοῦJesus ΧριστοῦChrist περὶabout πάντωνall ὑμῶν,of you, ὅτιbecause the πίστιςfaith ὑμῶνof you καταγγέλλεταιis being announced down ἐνin ὅλῳwhole τῷthe κόσμῳ.world. 9 μάρτυςWitness γάρfor μούof me ἐστινis the θεός,God, to whom λατρεύωI am rendering sacred service ἐνin τῷthe πνεύματίspirit μουof me ἐνin τῷthe εὐαγγελίῳgood news τοῦof the υἱοῦSon αὐτοῦ,of him, ὡςas ἀδιαλείπτωςunceasingly μνείανremembrance ὑμῶνof you ποιοῦμαιI am making πάντοτεalways ἐπὶupon τῶνthe προσευχῶνprayers μου,of me, 10 δεόμενοςsupplicating εἴif πωςhow ἤδηalready ποτὲat sometime εὐοδωθήσομαιI shall be given good way ἐνin τῷthe θελήματιwill τοῦof the θεοῦGod ἐλθεῖνto come πρὸςtoward ὑμᾶς.you. 11 ἐπιποθῶI am yearning γὰρfor ἰδεῖνto see ὑμᾶς,you, ἵναin order that τιany μεταδῶI may impart χάρισμαgracious gift ὑμῖνto you πνευματικὸνspiritual εἰςinto τὸthe στηριχθῆναιto be firmly fixed ὑμᾶς,you, 12 τοῦτοthis δέbut ἐστινis συνπαρακληθῆναιto be encouraged together ἐνin ὑμῖνyou διὰthrough τῆςthe ἐνin ἀλλήλοιςone another πίστεωςfaith ὑμῶνof you τεand καὶand ἐμοῦ.of me.

13 οὐNot θέλωI am willing δὲbut ὑμᾶςyou ἀγνοεῖν,to be not knowing, ἀδελφοί,brothers, ὅτιthat πολλάκιςmany times προεθέμηνI purposed ἐλθεῖνto come πρὸςtoward ὑμᾶς,you, καὶand ἐκωλύθηνI was hindered ἄχριuntil τοῦthe δεῦρο,hither, ἵναin order that τινὰsome καρπὸνfruit σχῶI might have καὶalso ἐνin ὑμῖνyou καθὼςaccording as καὶalso ἐνin τοῖςthe λοιποῖςleftover ἔθνεσιν.nations. 14 ἝλλησίνTo Greeks τεand καὶand βαρβάροις,to barbarians, σοφοῖςto wise (ones) τεand καὶand ἀνοήτοιςsenseless (ones) ὀφειλέτηςdebtor εἰμί·I am; 15 οὕτωthus τὸthe κατ’according to ἐμὲme πρόθυμονeager (ness) καὶalso ὑμῖνto you τοῖςthe (ones) ἐνin ῬώμῃRome εὐαγγελίσασθαι.to declare good news. 16 οὐNot γὰρfor ἐπαισχύνομαιI am being ashamed of τὸthe εὐαγγέλιον,good news, δύναμιςpower γὰρfor θεοῦof God ἐστὶνit is εἰςinto σωτηρίανsalvation παντὶto everyone τῷto the (one) πιστεύοντι,believing, Ἰουδαίῳto Jew τεand πρῶτονfirst καὶand Ἕλληνι·to Greek; 17 δικαιοσύνηrighteousness γὰρfor θεοῦof God ἐνin αὐτῷit ἀποκαλύπτεταιis being revealed ἐκout of πίστεωςfaith εἰςinto πίστιν,faith, καθὼςaccording as γέγραπταιit has been written The δὲbut δίκαιοςrighteous (one) ἐκout of πίστεωςfaith ζήσεται.will live.

18 ᾿ΑποκαλύπτεταιIt is being revealed γὰρfor ὀργὴwrath θεοῦof God ἀπ’from οὐρανοῦheaven ἐπὶupon πᾶσανall ἀσέβειανlack of veneration καὶand ἀδικίανunrighteousness ἀνθρώπωνof men τῶνthe (ones) τὴνthe ἀλήθειανtruth ἐνin ἀδικίᾳunrighteousness κατεχόντων,holding down, 19 διότιthrough which τὸthe γνωστὸνknown (thing) τοῦof the θεοῦGod φανερόνmanifest ἐστινis ἐνin αὐτοῖς,them, the θεὸςGod γὰρfor αὐτοῖςto them ἐφανέρωσεν.manifested. 20 τὰThe γὰρfor ἀόραταunseen (things) αὐτοῦof him ἀπὸfrom κτίσεωςcreation κόσμουof world τοῖςto the ποιήμασινthings made νοούμεναbeing perceived καθορᾶται,is seen down, the τεand ἀΐδιοςeternal αὐτοῦof him δύναμιςpower καὶand θειότης,godship, εἰςinto τὸthe εἶναιto be αὐτοὺςthem ἀναπολογήτους,defenseless, 21 διότιthrough which γνόντεςhaving known τὸνthe θεὸνGod οὐχnot ὡςas θεὸνGod ἐδόξασανthey glorified or ηὐχαρίστησαν,they thanked, ἀλλὰbut ἐματαιώθησανthey became vain ἐνin τοῖςthe διαλογισμοῖςreasonings αὐτῶνof them καὶand ἐσκοτίσθηwas darkened the ἀσύνετοςunintelligent αὐτῶνof them καρδία·heart; 22 φάσκοντεςasserting εἶναιto be σοφοὶwise (ones) ἐμωράνθησαν,they were made foolish, 23 καὶand ἤλλαξανthey changed τὴνthe δόξανglory τοῦof the ἀφθάρτουincorruptible θεοῦGod ἐνin ὁμοιώματιlikeness εἰκόνοςof image φθαρτοῦof corruptible ἀνθρώπουman καὶand πετεινῶνof fliers καὶand τετραπόδωνof four-footed (ones) καὶand ἑρπετῶν.of creeping things.

24 ΔιὸThrough which παρέδωκενgave beside αὐτοὺςthem the θεὸςGod ἐνin ταῖςthe ἐπιθυμίαιςdesires τῶνof the καρδιῶνhearts αὐτῶνof them εἰςinto ἀκαθαρσίανuncleanness τοῦof the ἀτιμάζεσθαιto be being dishonored τὰthe σώματαbodies αὐτῶνof them ἐνin αὐτοῖς,them, 25 οἵτινεςwho μετήλλαξανexchanged τὴνthe ἀλήθειανtruth τοῦof the θεοῦGod ἐνin τῷthe ψεύδει,lie, καὶand ἐσεβάσθησανthey venerated καὶand ἐλάτρευσανthey rendered sacred service τῇto the κτίσειcreation παρὰbeside τὸνthe κτίσαντα,One having created, ὅςwho ἐστινis εὐλογητὸςblessed (one) εἰςinto τοὺςthe αἰῶνας·ages; ἀμήν.amen. 26 ΔιὰThrough τοῦτοthis παρέδωκενgave beside αὐτοὺςthem the θεὸςGod εἰςinto πάθηpassions ἀτιμίας·of dishonor; αἵthe τεand γὰρfor θήλειαιfemales αὐτῶνof them μετήλλαξανexchanged τὴνthe φυσικὴνnatural χρῆσινuse εἰςinto τὴνthe (one) παρὰbeside φύσιν,nature, 27 ὁμοίωςlikewise τεand καὶalso οἱthe ἄρσενεςmales ἀφέντεςhaving let go off τὴνthe φυσικὴνnatural χρῆσινuse τῆςof the θηλείαςfemale ἐξεκαύθησανwere burned out ἐνin τῇthe ὀρέξειlust αὐτῶνof them εἰςinto ἀλλήλουςone another ἄρσενεςmales ἐνin ἄρσεσιν,males, τὴνthe ἀσχημοσύνηνindecency κατεργαζόμενοιworking down καὶand τὴνthe ἀντιμισθίανreturn reward ἣνwhich ἔδειit was necessary τῆςof the πλάνηςerror αὐτῶνof them ἐνin αὑτοῖςthem ἀπολαμβάνοντες.receiving (back) from.

28 ΚαὶAnd καθὼςaccording as οὐκnot ἐδοκίμασανthey approved τὸνthe θεὸνGod ἔχεινto be having ἐνin ἐπιγνώσει,accurate knowledge, παρέδωκενgave beside αὐτοὺςthem the θεὸςGod εἰςinto ἀδόκιμονdisapproved νοῦν,mind, ποιεῖνto be doing τὰthe (things) μὴnot καθήκοντα,being fitting, 29 πεπληρωμένουςhaving been filled πάσῃto all ἀδικίᾳunrighteousness πονηρίᾳwickedness πλεονεξίᾳcovetousness κακίᾳ,badness, μεστοὺς(ones) full φθόνουof envy φόνουof murder ἔριδοςof strife δόλουof deceit κακοηθίας,of bad-mannered state, ψιθυριστάς,whisperers, 30 καταλάλους,speakers down, θεοστυγεῖς,God abhorrers, ὑβριστάς,insolent, ὑπερηφάνους,superior appearing, ἀλαζόνας,vagrants, ἐφευρετὰςinventors κακῶν,of bad (things), γονεῦσινto parents ἀπειθεῖς,(ones) disobedient, 31 ἀσυνέτους,(ones) without comprehension, ἀσυνθέτους,engagement breakers, ἀστόργους,(ones) without natural affection, ἀνελεήμονας·merciless; 32 οἵτινεςwho τὸthe δικαίωμαrighteous decree τοῦof the θεοῦGod ἐπιγνόντες,having accurately known, ὅτιthat οἱthe (ones) τὰthe τοιαῦταsuch (things) πράσσοντεςperforming ἄξιοιworthy θανάτουof death εἰσίν,they are, οὐnot μόνονonly αὐτὰthem ποιοῦσινthey are doing ἀλλὰbut καὶalso συνευδοκοῦσινthey are thinking well with τοῖςto the (ones) πράσσουσιν.

CHAPTER 2

1 ΔιὸThrough which ἀναπολόγητοςdefenseless εἶ,you are, O ἄνθρωπεman πᾶςeveryone the (one) κρίνων·judging; ἐνin what γὰρfor κρίνειςyou are judging τὸνthe ἕτερον,different (one), σεαυτὸνyourself κατακρίνεις,you are judging down, τὰthe γὰρfor αὐτὰvery (things)  πράσσειςyou are performing the (one) κρίνων·judging; 2 οἴδαμενwe have known δὲbut ὅτιthat τὸthe κρίμαjudgment τοῦof the θεοῦGod ἐστὶνis κατὰaccording to ἀλήθειανtruth ἐπὶupon τοὺςthe (ones) τὰthe τοιαῦταsuch (things) πράσσοντας.performing.

3 λογίζῃYou are reckoning δὲbut τοῦτο,this, O ἄνθρωπεman the (one) κρίνωνjudging τοὺςthe (ones) τὰthe τοιαῦταsuch (things) πράσσονταςperforming καὶand ποιῶν(one) doing αὐτά,them, ὅτιthat σὺyou ἐκφεύξῃwill flee out of τὸthe κρίμαjudgment τοῦof the θεοῦ;God? 4 Or τοῦof the πλούτουriches τῆςof the χρηστότητοςkindness αὐτοῦof him καὶand τῆςof the ἀνοχῆςforbearance καὶand τῆςof the μακροθυμίαςlongness of spirit καταφρονεῖς,you are despising, ἀγνοῶνnot knowing ὅτιthat τὸthe χρηστὸνkind [quality] τοῦof the θεοῦGod εἰςinto μετάνοιάνrepentance σεyou ἄγει;is leading? 5 κατὰAccording to δὲbut τὴνthe σκληρότητάhardness σουof you καὶand ἀμετανόητονunrepentant καρδίανheart θησαυρίζειςyou are treasuring up σεαυτῷto yourself ὀργὴνwrath ἐνin ἡμέρᾳday ὀργῆςof wrath καὶand ἀποκαλύψεωςof revelation δικαιοκρισίαςof righteous judgment τοῦof the θεοῦ,God, 6 ὃςwho ἀποδώσειwill pay back ἑκάστῳto each (one) κατὰaccording to τὰthe ἔργαworks αὐτοῦ·of him; 7 τοῖςto the (ones) μὲνindeed καθ’according to ὑπομονὴνendurance ἔργουof work ἀγαθοῦgood δόξανglory καὶand τιμὴνhonor καὶand ἀφθαρσίανincorruptibleness ζητοῦσινseeking ζωὴνlife αἰώνιον·everlasting; 8 τοῖςto the (ones) δὲbut ἐξout of ἐριθίαςcontentiousness καὶand ἀπειθοῦσι(ones) disobeying τῇto the ἀληθείᾳtruth πειθομένοιςobeying δὲbut τῇto the ἀδικίᾳunrighteousness ὀργὴwrath καὶand θυμός,anger, 9 θλίψιςtribulation καὶand στενοχωρία,distress, ἐπὶupon πᾶσανevery ψυχὴνsoul ἀνθρώπουof man τοῦof the (one) κατεργαζομένουworking down τὸthe κακόν,bad (thing), Ἰουδαίουof Jew τεand πρῶτονfirst καὶand Ἕλληνος·of Greek; 10 δόξαglory δὲbut καὶand τιμὴhonor καὶand εἰρήνηpeace παντὶto everyone τῷthe (one) ἐργαζομένῳworking τὸthe ἀγαθόν,good (thing), Ἰουδαίῳto Jew τεand πρῶτονfirst καὶand Ἕλληνι·to Greek; 11 οὐnot γάρfor ἐστινis προσωπολημψίαacceptance of face παρὰbeside τῷthe θεῷ.God.

12 ὍσοιAs many as γὰρfor ἀνόμωςwithout law ἥμαρτον,they sinned, ἀνόμωςwithout law καὶalso ἀπολοῦνται·they will be destroying selves; καὶand ὅσοιas many as ἐνin νόμῳlaw ἥμαρτον,they sinned, διὰthrough νόμουlaw κριθήσονται·they will be judged; 13 οὐnot γὰρfor οἱthe ἀκροαταὶhearers νόμουof law δίκαιοιrighteous (ones) παρὰbeside τῷthe θεῷ,God, ἀλλ’but οἱthe ποιηταὶdoers νόμουof law δικαιωθήσονται.will be justified. 14 ὅτανWhenever γὰρfor ἔθνηnations τὰthe (ones) μὴnot νόμονlaw ἔχονταhaving φύσειto nature τὰthe (things) τοῦof the νόμουlaw ποιῶσιν,they may be doing, οὗτοιthese νόμονlaw μὴnot ἔχοντεςhaving ἑαυτοῖςto selves εἰσὶνthey are νόμος·law; 15 οἵτινεςwho ἐνδείκνυνταιare showing within τὸthe ἔργονwork τοῦof the νόμουlaw γραπτὸνwritten ἐνin ταῖςthe καρδίαιςhearts αὐτῶν,of them, συνμαρτυρούσηςbearing witness together αὐτῶνof them τῆςof the συνειδήσεωςconscience καὶand μεταξὺbetween ἀλλήλωνone another τῶνof the λογισμῶνreckonings κατηγορούντωνaccusing or καὶalso ἀπολογουμένων,defending selves, 16 ἐνin which ἡμέρᾳday κρίνειis judging the θεὸςGod τὰthe κρυπτὰhidden (things) τῶνof the ἀνθρώπωνmen κατὰaccording to τὸthe εὐαγγέλιόνgood news μουof me διὰthrough ΧριστοῦChrist Ἰησοῦ.Jesus.

17 ΕἰIf δὲbut σὺyou ἸουδαῖοςJew ἐπονομάζῃare being named καὶand ἐπαναπαύῃyou are resting up upon νόμῳlaw καὶand καυχᾶσαιyou are boasting ἐνin θεῷGod 1καὶand γινώσκειςyou are knowing τὸthe θέλημαwill καὶand δοκιμάζειςyou are approving τὰthe διαφέρονταthings excelling κατηχούμενοςbeing orally instructed ἐκout of τοῦthe νόμου,Law, 19 πέποιθάςyou have persuaded τεand σεαυτὸνyourself ὁδηγὸνguide εἶναιto be τυφλῶν,of blind (ones), φῶςlight τῶνof the (ones) ἐνin σκότει,darkness, 20 παιδευτὴνeducator ἀφρόνων,of unreasonable (ones), διδάσκαλονteacher νηπίων,of babes, ἔχονταhaving τὴνthe μόρφωσινform τῆςof the γνώσεωςknowledge καὶand τῆςof the ἀληθείαςtruth ἐνin τῷthe νόμῳ,—Law,— 21 the (one) οὖνtherefore διδάσκωνteaching ἕτερονdifferent (one) σεαυτὸνyourself οὐnot διδάσκεις;are you teaching? The (one) κηρύσσωνpreaching μὴnot κλέπτεινto be stealing κλέπτεις;are you stealing? 22 The (one) λέγωνsaying μὴNot μοιχεύειν,to be committing adultery, μοιχεύεις;are you committing adultery? The (one) βδελυσσόμενοςhaving disgust for τὰthe εἴδωλαidols ἱεροσυλεῖς;are you robbing temples? 23 ὃςWho ἐνin νόμῳlaw καυχᾶσαι,you are boasting, διὰthrough τῆςthe παραβάσεωςtransgression τοῦof the νόμουLaw τὸνthe θεὸνGod ἀτιμάζεις;are you dishonoring? 24 τὸThe γὰρfor ὄνομαname τοῦof the θεοῦGod δι’through ὑμᾶςYOU βλασφημεῖταιis being blasphemed ἐνin τοῖςthe ἔθνεσιν,nations, καθὼςaccording as γέγραπται.it has been written.

25 περιτομὴCircumcision μὲνindeed γὰρfor ὠφελεῖis benefiting ἐὰνif ever νόμονlaw πράσσῃς·you may be performing; ἐὰνif ever δὲbut παραβάτηςtransgressor νόμουof law ᾖς,you may be, the περιτομήcircumcision σουof you ἀκροβυστίαuncircumcision γέγονεν.has become. 26 ἐὰνIf ever οὖνtherefore the ἀκροβυστίαuncircumcision τὰthe δικαιώματαrighteous requirements τοῦof the νόμουLaw φυλάσσῃ,it may be guarding, οὐχnot the ἀκροβυστίαuncircumcision αὐτοῦof him εἰςinto περιτομὴνcircumcision λογισθήσεται;will be reckoned? 27 καὶAnd κρινεῖwill judge the ἐκout of φύσεωςnature ἀκροβυστίαuncircumcision τὸνthe νόμονlaw τελοῦσαcompleting σὲyou τὸνthe (one) διὰthrough γράμματοςwriting καὶand περιτομῆςof circumcision παραβάτηνtransgressor νόμου.of law. 28 οὐNot γὰρfor the (one) ἐνin τῷthe φανερῷmanifest [state] ἸουδαῖόςJew ἐστιν,is, οὐδὲneither the ἐνin τῷthe φανερῷmanifest [state] ἐνin σαρκὶflesh περιτομή·circumcision; 29 ἀλλ’but the (one) ἐνin τῷthe κρυπτῷhidden Ἰουδαῖος,Jew, καὶand περιτομὴcircumcision καρδίαςof heart ἐνin πνεύματιspirit οὐnot γράμματι,to writing, οὗof whom the ἔπαινοςpraise οὐκnot ἐξout of ἀνθρώπωνmen ἀλλ’but ἐκout of τοῦthe θεοῦ.

CHAPTER 3

1 ΤίWhat οὖνtherefore τὸthe περισσὸνabundant τοῦof the Ἰουδαίου,Jew, or τίςwhat the ὠφελίαbenefit τῆςof the περιτομῆς;circumcision? 2 πολὺMuch κατὰaccording to πάνταevery τρόπον.manner. πρῶτονFirst μὲνindeed γὰρfor ὅτιbecause ἐπιστεύθησανthey were entrusted with τὰthe λόγιαlittle words τοῦof the θεοῦ.God. 3 τίWhat γάρ;for? εἰIf ἠπίστησάνdisbelieved τινες,some, μὴnot the ἀπιστίαdisbelief αὐτῶνof them τὴνthe πίστινfaith (fulness) τοῦof the θεοῦGod καταργήσει;it will make without effect? 4 μὴNot γένοιτο·may it occur; γινέσθωlet come to be δὲbut the θεὸςGod ἀληθής,true, πᾶςevery δὲbut ἄνθρωποςman ψεύστης,liar, καθάπερaccording to which (things) even γέγραπταιit has been written ὍπωςSo that ἂνlikely δικαιωθῇςyou should be justified ἐνin τοῖςthe λόγοιςwords σουof you καὶand νικήσειςyou should gain victory ἐνin τῷthe κρίνεσθαίto be being judged σε.you. 5 εἰIf δὲbut the ἀδικίαunrighteousness ἡμῶνof us θεοῦof God δικαιοσύνηνrighteousness συνίστησιν,is putting together, τίwhat ἐροῦμεν;shall we say? μὴNot ἄδικοςunrighteous the θεὸςGod the (one) ἐπιφέρωνbearing upon τὴνthe ὀργήν;wrath? κατὰAccording to ἄνθρωπονman λέγω.I am saying. 6 μὴNot γένοιτο·may it occur; ἐπεὶsince πῶςhow κρινεῖwill judge the θεὸςGod τὸνthe κόσμον;world?

7 εἰIf δὲbut the ἀλήθειαtruth τοῦof the θεοῦGod ἐνin τῷthe ἐμῷmy ψεύσματιlie ἐπερίσσευσενit abounded εἰςinto τὴνthe δόξανglory αὐτοῦ,of him, τίwhy ἔτιyet κἀγὼalso I ὡςas ἁμαρτωλὸςsinner κρίνομαι,am being judged, 8 καὶand μὴnot καθὼςaccording as βλασφημούμεθαwe are being blasphemed καὶand καθώςaccording as φασίνassert τινεςsome ἡμᾶςus λέγεινto be saying ὅτιthat ΠοιήσωμενLet us do τὰthe κακὰbad (things) ἵναin order that ἔλθῃshould come τὰthe ἀγαθά;good (things)? ὧνOf whom τὸthe κρίμαjudgment ἔνδικόνjust ἐστιν.is.

9 ΤίWhat οὖν;therefore? προεχόμεθα;Are we having selves before? οὐNot πάντως,at all, προῃτιασάμεθαwe previously accused γὰρfor ἸουδαίουςJews τεand καὶand ἝλληναςGreeks πάνταςall ὑφ’under ἁμαρτίανsin εἶναι,to be, 10 καθὼςaccording as γέγραπταιit has been written ὅτιthat ΟὐκNot ἔστινis δίκαιοςrighteous οὐδὲnot-but εἷς,one, 11 οὐκnot ἔστινis συνίων,(one) comprehending, οὐκnot ἔστινis ἐκζητῶνseeking out τὸνthe θεόν·God; 12 πάντεςall ἐξέκλιναν,they inclined out, ἅμαtogether ἠχρεώθησαν·they became useless; οὐκnot ἔστινis ποιῶν(one) doing χρηστότητα,kindness, οὐκnot ἔστινis ἕωςuntil ἑνός.one. 13 τάφοςGrave ἀνεῳγμένοςhaving been opened up the λάρυγξthroat αὐτῶν,of them, ταῖςto the γλώσσαιςtongues αὐτῶνof them ἐδολιοῦσαν,they deceived, ἰὸςpoison ἀσπίδωνof asps ὑπὸunder τὰthe χείληlips αὐτῶν,of them, 14 ὧνof whom τὸthe στόμαmouth ἀρᾶςof cursing καὶand πικρίαςbitterness γέμει·is full; 15 ὀξεῖςsharp οἱthe πόδεςfeet αὐτῶνof them ἐκχέαιto pour out αἷμα,blood, 16 σύντριμμαcrushing καὶand ταλαιπωρίαmisery ἐνin ταῖςthe ὁδοῖςways αὐτῶν,of them, 17 καὶand ὁδὸνway εἰρήνηςof peace οὐκnot ἔγνωσαν.they knew. 18 οὐκNot ἔστινis φόβοςfear θεοῦof God ἀπέναντιfrom in front τῶνof the ὀφθαλμῶνeyes αὐτῶν.of them.

19 ΟἴδαμενWe have known δὲbut ὅτιthat ὅσαas many (things) as the νόμοςLaw λέγειis saying τοῖςto the (ones) ἐνin τῷthe νόμῳLaw λαλεῖ,it is speaking, ἵναin order that πᾶνevery στόμαmouth φραγῇmight be fenced up καὶand ὑπόδικοςsubject to punishment γένηταιshould become πᾶςall the κόσμοςworld τῷto the θεῷ·God; 20 διότιthrough which ἐξout of ἔργωνworks νόμουof law οὐnot δικαιωθήσεταιwill be justified πᾶσαall σὰρξflesh ἐνώπιονin sight αὐτοῦ,of him, διὰthrough γὰρfor νόμουof law ἐπίγνωσιςaccurate knowledge ἁμαρτίας.of sin.

21 νυνὶNow δὲbut χωρὶςwithout νόμουlaw δικαιοσύνηrighteousness θεοῦof God πεφανέρωται,has been made manifest, μαρτυρουμένηbeing witnessed about ὑπὸby τοῦthe νόμουLaw καὶand τῶνthe προφητῶν,Prophets, 22 δικαιοσύνηrighteousness δὲbut θεοῦof God διὰthrough πίστεωςfaith (trust) Ἰησοῦof Jesus Χριστοῦ,Christ, εἰςinto πάνταςall τοὺςthe πιστεύοντας,(ones) believing (trusting), οὐnot γάρfor ἐστινthere is διαστολή.distinction. 23 πάντεςAll γὰρfor ἥμαρτονthey sinned καὶand ὑστεροῦνταιthey are lacking τῆςof the δόξηςglory τοῦof the θεοῦ,God, 24 δικαιούμενοιbeing justified δωρεὰν(as) free gift τῇto the αὐτοῦof him χάριτιfavor διὰthrough τῆςthe ἀπολυτρώσεωςrelease by ransom τῆςof the ἐνin ΧριστῷChrist Ἰησοῦ·Jesus; 25 ὃνwhom προέθετοset forth the θεὸςGod ἱλαστήριονpropitiatory διὰthrough πίστεωςfaith ἐνin τῷthe αὐτοῦof him αἵματιblood εἰςinto ἔνδειξινshowing within τῆςof the δικαιοσύνηςrighteousness αὐτοῦof him διὰthrough τὴνthe πάρεσινletting go beside τῶνof the προγεγονότωνhaving previously occurred ἁμαρτημάτωνsins 26 ἐνin τῇthe ἀνοχῇforbearance τοῦof the θεοῦ,God, πρὸςtoward τὴνthe ἔνδειξινshowing within τῆςof the δικαιοσύνηςrighteousness αὐτοῦof him ἐνin τῷthe νῦνnow καιρῷ,appointed time, εἰςinto τὸthe εἶναιto be αὐτὸνhim δίκαιονrighteous καὶand δικαιοῦνταjustifying τὸνthe (one) ἐκout of πίστεωςfaith Ἰησοῦ.of Jesus.

27 ΠοῦWhere οὖνtherefore the καύχησις;boasting? ἐξεκλείσθη.It was shut out. διὰThrough ποίουwhat sort of νόμου;law? τῶνOf the ἔργων;works? οὐχί,No, ἀλλὰbut διὰthrough νόμουlaw πίστεως.of faith. 28 λογιζόμεθαWe are reckoning γὰρfor δικαιοῦσθαιto be being justified πίστειto faith ἄνθρωπονman χωρὶςapart from ἔργωνworks νόμου.of law. 29 Or Ἰουδαίωνof Jews the θεὸςGod μόνον;only? οὐχὶNot καὶalso ἐθνῶν;of nations? ναὶYes καὶalso ἐθνῶν,of nations, 30 εἴπερif even εἷςone the θεός,God, ὃςwho δικαιώσειwill justify περιτομὴνcircumcision ἐκout of πίστεωςfaith καὶand ἀκροβυστίανuncircumcision διὰthrough τῆςthe πίστεως.faith. 31 νόμονLaw οὖνtherefore καταργοῦμενwe are making ineffective διὰthrough τῆςthe πίστεως;faith? μὴNot γένοιτο,may it occur, ἀλλὰbut νόμονlaw ἱστάνομεν.we are establishing.

CHAPTER 4

1 ΤίWhat οὖνtherefore ἐροῦμενshall we say ᾿ΑβραὰμAbraham τὸνthe προπάτοραforefather ἡμῶνof us κατὰaccording to σάρκα;flesh? 2 εἰIf γὰρfor ᾿ΑβραὰμAbraham ἐξout of ἔργωνworks ἐδικαιώθη,was justified, ἔχειhe is having καύχημα·cause for boasting; ἀλλ’but οὐnot πρὸςtoward θεόν,God, 3 τίwhat γὰρfor the γραφὴscripture λέγει;is saying? ᾿ΕπίστευσενBelieved δὲbut ᾿ΑβραὰμAbraham τῷto the θεῷ,God, καὶand ἐλογίσθηit was reckoned αὐτῷto him εἰςinto δικαιοσύνην.righteousness. 4 τῷTo the (one) δὲbut ἐργαζομένῳworking the μισθὸςreward οὐnot λογίζεταιis being reckoned κατὰaccording to χάρινfavor ἀλλὰbut κατὰaccording to ὀφείλημα·debt; 5 τῷto the (one) δὲbut μὴnot ἐργαζομένῳ,working, πιστεύοντιbelieving δὲbut ἐπὶupon τὸνthe (one) δικαιοῦνταjustifying τὸνthe ἀσεβῆ,irreverential, λογίζεταιis being reckoned the πίστιςfaith αὐτοῦof him εἰςinto δικαιοσύνην,righteousness, 6 καθάπερaccording to which (things) even καὶalso ΔαυεὶδDavid λέγειis saying τὸνthe μακαρισμὸνhappiness τοῦof the ἀνθρώπουman to whom the θεὸςGod λογίζεταιis counting δικαιοσύνηνrighteousness χωρὶςapart from ἔργωνworks 7 ΜακάριοιHappy (ones) ὧνof whom ἀφέθησανwere let go off αἱthe ἀνομίαιlawlessnesses καὶand ὧνof whom ἐπεκαλύφθησανwere covered upon αἱthe ἁμαρτίαι,sins, 8 μακάριοςhappy ἀνὴρmale person οὗof whom οὐnot μὴnot λογίσηταιshould reckon ΚύριοςLord ἁμαρτίαν.sin.

9 The μακαρισμὸςhappiness οὖνtherefore οὗτοςthis ἐπὶupon τὴνthe περιτομὴνcircumcision or καὶalso ἐπὶupon τὴνthe ἀκροβυστίαν;uncircumcision? λέγομενWe are saying γάρfor ᾿ΕλογίσθηIt was reckoned τῷto the ᾿ΑβραὰμAbraham the πίστιςfaith εἰςinto δικαιοσύνην.righteousness. 10 πῶςHow οὖνtherefore ἐλογίσθη;was it reckoned? ἐνIn περιτομῇcircumcision ὄντιto [him] being or ἐνin ἀκροβυστίᾳ;uncircumcision? οὐκNot ἐνin περιτομῇcircumcision ἀλλ’but ἐνin ἀκροβυστίᾳ·uncircumcision; 11 καὶand σημεῖονsign ἔλαβενhe received περιτομῆς,of circumcision, σφραγῖδαseal τῆςof the δικαιοσύνηςrighteousness τῆςof the πίστεωςfaith τῆςof the ἐνin τῇthe ἀκροβυστίᾳ,uncircumcision, εἰςinto τὸthe εἶναιto be αὐτὸνhim πατέραfather πάντωνof all τῶνthe (ones) πιστευόντωνbelieving δι’through ἀκροβυστίας,uncircumcision, εἰςinto τὸthe λογισθῆναιto be reckoned αὐτοῖςto them τὴνthe δικαιοσύνην,righteousness, 12 καὶand πατέραfather περιτομῆςof circumcision τοῖςto the (ones) οὐκnot ἐκout of περιτομῆςcircumcision μόνονonly ἀλλὰbut καὶalso τοῖςto the (ones) στοιχοῦσινproceeding orderly τοῖςto the ἴχνεσινfootsteps τῆςof the ἐνin ἀκροβυστίᾳuncircumcision πίστεωςof faith τοῦof the πατρὸςfather ἡμῶνof us ᾿Αβραάμ.Abraham.

13 ΟὐNot γὰρfor διὰthrough νόμουlaw the ἐπαγγελίαpromise τῷto the ᾿ΑβραὰμAbraham or τῷto the σπέρματιseed αὐτοῦ,of him, τὸthe κληρονόμονheir αὐτὸνhim εἶναιto be κόσμου,of world, ἀλλὰbut διὰthrough δικαιοσύνηςrighteousness πίστεως·of faith; 14 εἰif γὰρfor οἱthe (ones) ἐκout of νόμουlaw κληρονόμοι,heirs, κεκένωταιhas been made empty the πίστιςfaith καὶand κατήργηταιhas been made ineffective the ἐπαγγελία·promise; 15 the γὰρfor νόμοςLaw ὀργὴνwrath κατεργάζεται,is working down, οὗwhere δὲbut οὐκnot ἔστινis νόμος,law, οὐδὲneither παράβασις.transgression.

16 ΔιὰThrough τοῦτοthis ἐκout of πίστεως,faith, ἵναin order that   κατὰaccording to χάριν,favor, εἰςinto τὸthe εἶναιto be βεβαίανstable τὴνthe ἐπαγγελίανpromise παντὶto all τῷthe σπέρματι,seed, οὐnot τῷto the (one) ἐκout of τοῦthe νόμουlaw μόνονonly ἀλλὰbut καὶalso τῷto the (one) ἐκout of πίστεωςfaith ᾿Αβραάμ,of Abraham, ὅςwho ἐστινis πατὴρfather πάντωνof all ἡμῶν,of us, 17 καθὼςaccording as γέγραπταιit has been written ὅτιthat ΠατέραFather πολλῶνof many ἐθνῶνnations τέθεικάI have placed σε,you, κατέναντιdown in front οὗof whom ἐπίστευσενhe believed θεοῦof God τοῦthe (one) ζωοποιοῦντοςmaking alive τοὺςthe νεκροὺςdead (ones) καὶand καλοῦντοςcalling τὰthe (things) μὴnot ὄνταbeing ὡςas ὄντα·being 18 ὃςwho παρ’beside ἐλπίδαhope ἐπ’upon ἐλπίδιhope ἐπίστευσενhe believed εἰςinto τὸthe γενέσθαιto become αὐτὸνhim πατέραfather πολλῶνof many ἐθνῶνnations κατὰaccording to τὸthe (thing) εἰρημένονhaving been said ΟὕτωςThus ἔσταιwill be τὸthe σπέρμαseed σου·of you; 19 καὶand μὴnot ἀσθενήσαςhaving weakened τῇto the πίστειfaith κατενόησενhe minded down τὸthe ἑαυτοῦof himself σῶμαbody ἤδηalready νενεκρωμένον,having been deadened, ἑκατονταετήςof hundred years πουsomewhere ὑπάρχων,existing, καὶand τὴνthe νέκρωσινdeadness τῆςof the μήτραςwomb Σάρρας,of Sarah, 20 εἰςinto δὲbut τὴνthe ἐπαγγελίανpromise τοῦof the θεοῦGod οὐnot διεκρίθηhe was made undecisive τῇin the ἀπιστίᾳunbelief ἀλλὰbut ἐνεδυναμώθηhe was empowered τῇto the πίστει,faith, δοὺςhaving given δόξανglory τῷto the θεῷGod 21 καὶand πληροφορηθεὶςhaving been fully borne ὅτιthat what ἐπήγγελταιhe has promised δυνατόςpowerful ἐστινhe is καὶalso ποιῆσαι.to do. 22 διὸThrough which καὶalso ἐλογίσθηit was reckoned αὐτῷto him εἰςinto δικαιοσύνην.righteousness.

23 ΟὐκNot ἐγράφηit was written δὲbut δι’through αὐτὸνhim μόνονonly ὅτιthat ἐλογίσθηit was reckoned αὐτῷ,to him, 24 ἀλλὰbut καὶalso δι’through ἡμᾶςus οἷςto whom μέλλειit is about λογίζεσθαι,to be being reckoned, τοῖςto the (ones) πιστεύουσινbelieving ἐπὶupon τὸνthe (one) ἐγείρανταhaving raised up ἸησοῦνJesus τὸνthe κύριονLord ἡμῶνof us ἐκout of νεκρῶν,dead (ones), 25 ὃςwho παρεδόθηwas given beside διὰthrough τὰthe παραπτώματαtrespasses ἡμῶνof us καὶand ἠγέρθηhe was raised up διὰthrough τὴνthe δικαίωσινjustification ἡμῶν.

CHAPTER 5

1 ΔικαιωθέντεςHaving been justified οὖνtherefore ἐκout of πίστεωςfaith εἰρήνηνpeace ἔχωμενmay we be having πρὸςtoward τὸνthe θεὸνGod διὰthrough τοῦthe κυρίουLord ἡμῶνof us ἸησοῦJesus Χριστοῦ,Christ, 2 δι’through οὗwhom καὶalso τὴνthe προσαγωγὴνgoing toward ἐσχήκαμενwe have had τῇto the πίστειfaith εἰςinto τὴνthe χάρινfavor ταύτηνthis ἐνin which ἑστήκαμεν,we have been standing, καὶand καυχώμεθαmay we boast ἐπ’upon ἐλπίδιhope τῆςof the δόξηςglory τοῦof the θεοῦ·God; 3 οὐnot μόνονonly δέ,but, ἀλλὰbut καὶalso καυχώμεθαmay we boast ἐνin ταῖςthe θλίψεσιν,tribulations, εἰδότεςhaving known ὅτιthat the θλίψιςtribulation ὑπομονὴνendurance κατεργάζεται,is working down, 4 the δὲbut ὑπομονὴendurance δοκιμήν,testedness, the δὲbut δοκιμὴtestedness ἐλπίδα,hope, 5 the δὲbut ἐλπὶςhope οὐnot καταισχύνει.is putting to shame. ὅτιBecause the ἀγάπηlove τοῦof the θεοῦGod ἐκκέχυταιhas been poured out ἐνin ταῖςthe καρδίαιςhearts ἡμῶνof us διὰthrough πνεύματοςspirit ἁγίουholy τοῦthe (thing) δοθέντοςhaving been given ἡμῖν·to us;

6 εἴif γεin fact ΧριστὸςChrist ὄντωνbeing ἡμῶνof us ἀσθενῶνweak ἔτιyet κατὰaccording to καιρὸνappointed time ὑπὲρover ἀσεβῶνirreverential (ones) ἀπέθανεν.he died. 7 μόλιςWith difficulty γὰρfor ὑπὲρover δικαίουof righteous (one) τιςanyone ἀποθανεῖται·will die; ὑπὲρover γὰρfor τοῦthe ἀγαθοῦgood (one) τάχαswiftly τιςanyone καὶalso τολμᾶis daring ἀποθανεῖν·to die; 8 συνίστησινis putting together δὲbut τὴνthe ἑαυτοῦof himself ἀγάπηνlove εἰςinto ἡμᾶςus the θεὸςGod ὅτιbecause ἔτιyet ἁμαρτωλῶνof sinners ὄντωνbeing ἡμῶνof us ΧριστὸςChrist ὑπὲρover ἡμῶνus ἀπέθανεν.died. 9 πολλῷTo much οὖνtherefore μᾶλλονrather δικαιωθέντεςhaving been justified νῦνnow ἐνin τῷthe αἵματιblood αὐτοῦof him σωθησόμεθαwe will be saved δι’through αὐτοῦhim ἀπὸfrom τῆςthe ὀργῆς.wrath. 10 εἰIf γὰρfor ἐχθροὶenemies ὄντεςbeing κατηλλάγημενwe were reconciled τῷto the θεῷGod διὰthrough τοῦthe θανάτουdeath τοῦof the υἱοῦSon αὐτοῦ,of him, πολλῷto much μᾶλλονrather καταλλαγέντεςhaving been reconciled σωθησόμεθαwe shall be saved ἐνin τῇthe ζωῇlife αὐτοῦ·of him; 11 οὐnot μόνονonly δέ,but, ἀλλὰbut καὶalso καυχώμενοι(ones) boasting ἐνin τῷthe θεῷGod διὰthrough τοῦthe κυρίουLord ἡμῶνof us ἸησοῦJesus Χριστοῦ,Christ, δι’through οὗwhom νῦνnow τὴνthe καταλλαγὴνreconciliation ἐλάβομεν.we received.

12 ΔιὰThrough τοῦτοthis ὥσπερas-even δι’through ἑνὸςone ἀνθρώπουman the ἁμαρτίαsin εἰςinto τὸνthe κόσμονworld εἰσῆλθενentered καὶand διὰthrough τῆςthe ἁμαρτίαςsin the θάνατος,death, καὶand οὕτωςthus εἰςinto πάνταςall ἀνθρώπουςmen the θάνατοςdeath διῆλθενwent through ἐφ’upon which πάντεςall ἥμαρτον—.they sinned—. 13 ἄχριUntil γὰρfor νόμουlaw ἁμαρτίαsin ἦνwas ἐνin κόσμῳ,world, ἁμαρτίαsin δὲbut οὐκnot ἐλλογᾶταιis being put in account μὴnot ὄντοςbeing νόμου,of law, 14 ἀλλὰbut ἐβασίλευσενreigned the θάνατοςdeath ἀπὸfrom ᾿ΑδὰμAdam μέχριas far as ΜωυσέωςMoses καὶalso ἐπὶupon τοὺςthe (ones) μὴnot ἁμαρτήσανταςhaving sinned ἐπὶupon τῷthe ὁμοιώματιlikeness τῆςof the παραβάσεωςtransgression ᾿Αδάμ,of Adam, ὅςwho ἐστινis τύποςtype τοῦof the (one) μέλλοντος.being about to.

15 ᾿Αλλ’But οὐχnot ὡςas τὸthe παράπτωμα,trespass, οὕτωςso καὶalso τὸthe χάρισμα·gracious gift; εἰif γὰρfor τῷto the τοῦof the ἑνὸςone παραπτώματιto trespass οἱthe πολλοὶmany ἀπέθανον,died, πολλῷto much μᾶλλονrather the χάριςfavor τοῦof the θεοῦGod καὶand the δωρεὰfree gift ἐνin χάριτιfavor τῇto the τοῦof the ἑνὸςone ἀνθρώπουman ἸησοῦJesus ΧριστοῦChrist εἰςinto τοὺςthe πολλοὺςmany ἐπερίσσευσεν.it abounded. 16 καὶAnd οὐχnot ὡςas δι’through ἑνὸςone ἁμαρτήσαντοςhaving sinned τὸthe δώρημα·present; τὸthe μὲνindeed γὰρfor κρίμαjudgment ἐξout of ἑνὸςone εἰςinto κατάκριμα,condemnation, τὸthe δὲbut χάρισμαgracious gift ἐκout of πολλῶνmany παραπτωμάτωνtrespasses εἰςinto δικαίωμα.declaring righteous. 17 εἰIf γὰρfor τῷto the τοῦof the ἑνὸςone παραπτώματιto trespass the θάνατοςdeath ἐβασίλευσενreigned διὰthrough τοῦthe ἑνός,one, πολλῷto much μᾶλλονrather οἱthe (ones) τὴνthe περισσείανabundance τῆςof the χάριτοςfavor καὶand τῆςof the δωρεᾶςfree gift τῆςof the δικαιοσύνηςrighteousness λαμβάνοντες(ones) receiving ἐνin ζωῇlife βασιλεύσουσινwill reign διὰthrough τοῦthe ἑνὸςone ἸησοῦJesus Χριστοῦ.Christ.

18 ἌραReally οὖνtherefore ὡςas δι’through ἑνὸςone παραπτώματοςtrespass εἰςinto πάνταςall ἀνθρώπουςmen εἰςinto κατάκριμα,condemnation, οὕτωςthus καὶalso δι’through ἑνὸςone δικαιώματοςrighteous act εἰςinto πάνταςall ἀνθρώπουςmen εἰςinto δικαίωσινjustification ζωῆς·of life; 19 ὥσπερas-even γὰρfor διὰthrough τῆςthe παρακοῆςhearing beside τοῦof the ἑνὸςone ἀνθρώπουman ἁμαρτωλοὶsinners κατεστάθησανwere constituted οἱthe πολλοί,many, οὕτωςthus καὶalso διὰthrough τῆςthe ὑπακοῆςhearing under τοῦof the ἑνὸςone δίκαιοιrighteous (ones) κατασταθήσονταιwill be constituted οἱthe πολλοί.many. 20 νόμοςLaw δὲbut παρεισῆλθενentered beside ἵναin order that πλεονάσῃmight become more τὸthe παράπτωμα·trespass; οὗwhere δὲbut ἐπλεόνασενbecame more the ἁμαρτία,sin, ὑπερεπερίσσευσενoverabounded the χάρις,favor, 21 ἵναin order that ὥσπερas-even ἐβασίλευσενreigned the ἁμαρτίαsin ἐνin τῷthe θανάτῳ,death, οὕτωςthus καὶalso the χάριςfavor βασιλεύσῃmight reign διὰthrough δικαιοσύνηςrighteousness εἰςinto ζωὴνlife αἰώνιονeverlasting διὰthrough ἸησοῦJesus ΧριστοῦChrist τοῦthe κυρίουLord ἡμῶν.

CHAPTER 6

1 ΤίWhat οὖνtherefore ἐροῦμεν;shall we say? ἐπιμένωμενMay we remain upon τῇthe ἁμαρτίᾳ,sin, ἵναin order that  the χάριςfavor πλεονάσῃ;might become more? 2 μὴNot γένοιτο·may it occur; οἵτινεςwho ἀπεθάνομενwe died τῇto the ἁμαρτίᾳ,sin, πῶςhow ἔτιyet ζήσομενshall we live ἐνin αὐτῇ;it? 3 Or ἀγνοεῖτεare you ignorant ὅτιthat ὅσοιas many as ἐβαπτίσθημενwe were baptized εἰςinto ΧριστὸνChrist ἸησοῦνJesus εἰςinto τὸνthe θάνατονdeath αὐτοῦof him ἐβαπτίσθημεν;we were baptized? 4 συνετάφημενWe were buried together οὖνtherefore αὐτῷto him διὰthrough τοῦthe βαπτίσματοςbaptism εἰςinto τὸνthe θάνατον,death ἵναin order that ὥσπερas-even ἠγέρθηwas raised up ΧριστὸςChrist ἐκout of νεκρῶνdead (ones) διὰthrough τῆςthe δόξηςglory τοῦof the πατρός,Father, οὕτωςthus καὶalso ἡμεῖςwe ἐνin καινότητιnewness ζωῆςof life περιπατήσωμεν.we should walk. 5 εἰIf γὰρfor σύμφυτοι(ones) planted together γεγόναμενwe have become τῷto the ὁμοιώματιlikeness τοῦof the θανάτουdeath αὐτοῦ,of him, ἀλλὰbut καὶalso τῆςof the ἀναστάσεωςresurrection ἐσόμεθα·we shall be; 6 τοῦτοthis γινώσκοντεςknowing ὅτιthat the παλαιὸςold ἡμῶνof us ἄνθρωποςman συνεσταυρώθη,was crucified together, ἵναin order that καταργηθῇmight be made ineffective τὸthe σῶμαbody τῆςof the ἁμαρτίας,sin, τοῦof the μηκέτιnot yet δουλεύεινto be slaving ἡμᾶςus τῇto the ἁμαρτίᾳ,sin, 7 the (one) γὰρfor ἀποθανὼνhaving died δεδικαίωταιhas been justified ἀπὸfrom τῆςthe ἁμαρτίας.sin.

8 εἰIf δὲbut ἀπεθάνομενwe died σὺνtogether with Χριστῷ,Christ, πιστεύομενwe are believing ὅτιthat καὶalso συνζήσομενwe shall live with αὐτῷ·him; 9 εἰδότεςhaving known ὅτιthat ΧριστὸςChrist ἐγερθεὶςhaving been raised up ἐκout of νεκρῶνdead (ones) οὐκέτιnot yet ἀποθνήσκει,he is dying, θάνατοςdeath αὐτοῦof him οὐκέτιnot yet κυριεύει·is lording over; 10 which γὰρfor ἀπέθανεν,he died, τῇto the ἁμαρτίᾳsin ἀπέθανενhe died ἐφάπαξ·once for all time; which δὲbut ζῇ,he is living, ζῇhe is living τῷto the θεῷ.God. 11 οὕτωςThus καὶalso ὑμεῖςyou λογίζεσθεbe reckoning ἑαυτοὺςselves εἶναιto be νεκροὺςdead (ones) μὲνindeed τῇto the ἁμαρτίᾳsin ζῶντας(ones) living δὲbut τῷto the θεῷGod ἐνin ΧριστῷChrist Ἰησοῦ.Jesus.

12 ΜὴNot οὖνtherefore βασιλευέτωlet be reigning the ἁμαρτίαsin ἐνin τῷthe θνητῷmortal ὑμῶνof you σώματιbody εἰςinto τὸthe ὑπακούεινto be obeying ταῖςto the ἐπιθυμίαιςdesires αὐτοῦ,of it, 13 μηδὲneither παριστάνετεbe you presenting τὰthe μέληmembers ὑμῶνof you ὅπλαweapons ἀδικίαςof unrighteousness τῇto the ἁμαρτίᾳ,sin, ἀλλὰbut παραστήσατεmake you stand alongside ἑαυτοὺςselves τῷto the θεῷGod ὡσεὶas if ἐκout of νεκρῶνdead (ones) ζῶνταςliving καὶand τὰthe μέληmembers ὑμῶνof you ὅπλαweapons δικαιοσύνηςof righteousness τῷto the θεῷ·God; 14 ἁμαρτίαsin γὰρfor ὑμῶνof you οὐnot κυριεύσει,will lord over, οὐnot γάρfor ἐστεyou are ὑπὸunder νόμονlaw ἀλλὰbut ὑπὸunder χάριν.favor.

15 ΤίWhat οὖν;therefore? ἁμαρτήσωμενShould we sin ὅτιbecause οὐκnot ἐσμὲνwe are ὑπὸunder νόμονlaw ἀλλὰbut ὑπὸunder χάριν;favor? μὴNot γένοιτο·may it occur; 16 οὐκnot οἴδατεhave you known ὅτιthat to whom παριστάνετεyou are presenting ἑαυτοὺςselves δούλουςslaves εἰςinto ὑπακοήν,obedience, δοῦλοίslaves ἐστεyou are to whom ὑπακούετε, you are obeying, ἤτοιeither ἁμαρτίαςof sin εἰςinto θάνατονdeath or ὑπακοῆςof obedience εἰςinto δικαιοσύνην;righteousness? 17 χάριςThanks δὲbut τῷto the θεῷGod ὅτιthat ἦτεyou were δοῦλοιslaves τῆςof the ἁμαρτίαςsin ὑπηκούσατεyou obeyed δὲbut ἐκout of καρδίαςheart εἰςinto ὃνwhich παρεδόθητεyou were given beside τύπονtype διδαχῆς,of teaching, 18 ἐλευθερωθέντεςhaving been freed δὲbut ἀπὸfrom τῆςthe ἁμαρτίαςsin ἐδουλώθητεYOU were enslaved τῇto the δικαιοσύνῃ·righteousness; 19 ἀνθρώπινον(thing) belonging to man λέγωI am saying διὰthrough τὴνthe ἀσθένειανweakness τῆςof the σαρκὸςflesh ὑμῶν·of YOU; ὥσπερas-even γὰρfor παρεστήσατεYOU made stand alongside τὰthe μέληmembers ὑμῶνof YOU δοῦλαslavish (things) τῇto the ἀκαθαρσίᾳuncleanness καὶand τῇto the ἀνομίᾳlawlessness εἰςinto τὴνthe ἀνομίαν,lawlessness, οὕτωthus νῦνnow παραστήσατεmake YOU stand alongside τὰthe μέληmembers ὑμῶνof YOU δοῦλαslavish (things) τῇto the δικαιοσύνῃrighteousness εἰςinto ἁγιασμόν·holiness; 20 ὅτεwhen γὰρfor δοῦλοιslaves ἦτεYOU were τῆςof the ἁμαρτίας,sin, ἐλεύθεροιfree ἦτεYOU were τῇto the δικαιοσύνῃ.righteousness.

21 τίναWhat οὖνtherefore καρπὸνfruit εἴχετεwere YOU having τότεthen ἐφ’upon οἷςwhich (things) νῦνnow ἐπαισχύνεσθε;YOU are being ashamed? τὸThe γὰρfor τέλοςend ἐκείνωνof those (things) θάνατος·death; 22 νυνὶnow δέ,but, ἐλευθερωθέντεςhaving been freed ἀπὸfrom τῆςthe ἁμαρτίαςsin δουλωθέντεςhaving been enslaved δὲbut τῷto the θεῷ,God, ἔχετεYOU are having τὸνthe καρπὸνfruit ὑμῶνof YOU εἰςinto ἁγιασμόν,holiness, τὸthe δὲbut τέλοςend ζωὴνlife αἰώνιον.everlasting. 23 τὰThe γὰρfor ὀψώνιαwages τῆςof the ἁμαρτίαςsin θάνατος,death, τὸthe δὲbut χάρισμαgracious gift τοῦof the θεοῦGod ζωὴlife αἰώνιοςeverlasting ἐνin ΧριστῷChrist ἸησοῦJesus τῷthe κυρίῳLord ἡμῶν.

CHAPTER 7

1 Or ἀγνοεῖτε,are YOU being ignorant, ἀδελφοί,brothers, γινώσκουσινto (ones) knowing γὰρfor νόμονlaw λαλῶ,I am speaking, ὅτιthat the νόμοςlaw κυριεύειis lording over τοῦof the ἀνθρώπουman ἐφ’upon ὅσονas much as χρόνονtime ζῇ;he is living? 2 The γὰρfor ὕπανδροςsubject to male person γυνὴwoman τῷto the ζῶντιliving ἀνδρὶmale person δέδεταιhas been bound νόμῳ·to law; ἐὰνif ever δὲbut ἀποθάνῃshould die the ἀνήρ,male person, κατήργηταιshe has been annulled ἀπὸfrom τοῦthe νόμουlaw τοῦof the ἀνδρός.male person. 3 ἄραReally οὖνtherefore ζῶντοςliving τοῦof the ἀνδρὸςmale person μοιχαλὶςadulteress χρηματίσειshe will get named (divinely) ἐὰνif ever γένηταιshe should become ἀνδρὶto male person ἑτέρῳ·different; ἐὰνif ever δὲbut ἀποθάνῃshould die the ἀνήρ,male person, ἐλευθέραfree ἐστὶνshe is ἀπὸfrom τοῦthe νόμου,law, τοῦof the μὴnot εἶναιto be αὐτὴνher μοιχαλίδαadulteress γενομένηνhaving become ἀνδρὶto male person ἑτέρῳ.different.

4 ὥστε,As-and, ἀδελφοίbrothers μου,of me, καὶalso ὑμεῖςYOU ἐθανατώθητεwere put to death τῷto the νόμῳLaw διὰthrough τοῦthe σώματοςbody τοῦof the χριστοῦ,Christ, εἰςinto τὸthe γενέσθαιto become ὑμᾶςYOU ἑτέρῳ,to different (one), τῷto the (one) ἐκout of νεκρῶνdead (ones) ἐγερθέντιhaving been raised up ἵναin order that καρποφορήσωμενwe should bear fruit τῷto the θεῷ.God. 5 ὅτεWhen γὰρfor ἦμενwe were ἐνin τῇthe σαρκί,flesh, τὰthe παθήματαpassions τῶνof the ἁμαρτιῶνsins τὰthe (ones) διὰthrough τοῦthe νόμουLaw ἐνηργεῖτοwas at work within ἐνin τοῖςthe μέλεσινmembers ἡμῶνof us εἰςinto τὸthe καρποφορῆσαιto bear fruit τῷto the θανάτῳ·death; 6 νυνὶnow δὲbut κατηργήθημενwe have been annulled ἀπὸfrom τοῦthe νόμου,Law, ἀποθανόντεςhaving died ἐνin which κατειχόμεθα,we were being held down, ὥστεas-and δουλεύεινto be slaving ἡμᾶςus ἐνin καινότητιnewness πνεύματοςof spirit καὶand οὐnot παλαιότητιto oldness γράμματος.of writing.

7 ΤίWhat οὖνtherefore ἐροῦμεν;shall we say? The νόμοςLaw ἁμαρτία;sin? μὴNot γένοιτο·may it occur; ἀλλὰbut τὴνthe ἁμαρτίανsin οὐκnot ἔγνωνI knew εἰif μὴnot διὰthrough νόμου,Law, τήνthe τεand γὰρfor ἐπιθυμίανdesire οὐκnot ᾔδεινI had known εἰif μὴnot the νόμοςLaw ἔλεγενwas saying ΟὐκNot ἐπιθυμήσεις·you shall desire; 8 ἀφορμὴνonrush off δὲbut λαβοῦσαhaving received the ἁμαρτίαsin διὰthrough τῆςthe ἐντολῆςcommandment κατειργάσατοworked down ἐνin ἐμοὶme πᾶσανevery ἐπιθυμίαν,desire, χωρὶςapart from γὰρfor νόμουof law ἁμαρτίαsin νεκρά.dead (one). 9 ἐγὼI δὲbut ἔζωνwas living χωρὶςapart from νόμουlaw ποτέ·once; ἐλθούσηςhaving come δὲbut τῆςof the ἐντολῆςcommandment the ἁμαρτίαsin ἀνέζησεν,lived again, ἐγὼI δὲbut ἀπέθανον,died, 10 καὶand εὑρέθηwas found μοιto me the ἐντολὴcommandment the (one) εἰςinto ζωὴνlife αὕτηthis εἰςinto θάνατον·death; 11 the γὰρfor ἁμαρτίαsin ἀφορμὴνonrush off λαβοῦσαhaving received διὰthrough τῆςthe ἐντολῆςcommandment ἐξηπάτησένseduced μεme καὶand δι’through αὐτῆςit ἀπέκτεινεν.it killed. 12 ὥστεAs-and the μὲνindeed νόμοςlaw ἅγιος,holy, καὶand the ἐντολὴcommandment ἁγίαholy καὶand δικαίαrighteous καὶand ἀγαθή.good.

13 ΤὸThe (thing) οὖνtherefore ἀγαθὸνgood ἐμοὶto me ἐγένετοbecame θάνατος;death? μὴNot γένοιτο·may it occur; ἀλλὰbut the ἁμαρτία,sin, ἵναin order that φανῇit might appear ἁμαρτίαsin διὰthrough τοῦthe (thing) ἀγαθοῦgood μοιto me κατεργαζομένηworking down θάνατον·death; ἵναin order that γένηταιmight become καθ’according to ὑπερβολὴνover-cast ἁμαρτωλὸςsinful the ἁμαρτίαsin διὰthrough τῆςthe ἐντολῆς.commandment. 14 οἴδαμενWe have known γὰρfor ὅτιthat the νόμοςLaw πνευματικόςspiritual ἐστιν·is; ἐγὼI δὲbut σάρκινόςfleshly εἰμι,I am, πεπραμένοςhaving been sold ὑπὸunder τὴνthe ἁμαρτίαν.sin. 15 Which γὰρfor κατεργάζομαιI am working down οὐnot γινώσκω·I am knowing; οὐnot γὰρfor which θέλωI am willing τοῦτοthis πράσσω,I am performing, ἀλλ’but which μισῶI am hating τοῦτοthis ποιῶ.I am doing. 16 εἰIf δὲbut which οὐnot θέλωI am willing τοῦτοthis ποιῶ,I am doing, σύνφημιI am saying with τῷto the νόμῳLaw ὅτιthat καλός.fine. 17 ΝυνὶNow δὲbut οὐκέτιnot yet ἐγὼI κατεργάζομαιam working down αὐτὸit ἀλλὰbut the ἐνοικοῦσαindwelling ἐνin ἐμοὶme ἁμαρτία.sin. 18 οἶδαI have known γὰρfor ὅτιthat οὐκnot οἰκεῖis dwelling ἐνin ἐμοί,me, τοῦτ’this ἔστινis ἐνin τῇthe σαρκίflesh μου,of me, ἀγαθόν·good (thing); τὸthe γὰρfor θέλεινto be willing παράκειταίis lying alongside μοι,to me, τὸthe δὲbut κατεργάζεσθαιto be working down τὸthe (thing) καλὸνfine οὔ·not; 19 οὐnot γὰρfor which (thing) θέλωI am willing ποιῶI am doing ἀγαθόν,good, ἀλλὰbut which (thing) οὐnot θέλωI am willing κακὸνbad τοῦτοthis πράσσω.I am performing. 20 εἰIf δὲbut which (thing) οὐnot θέλωI am willing τοῦτοthis ποιῶ,I am doing, οὐκέτιnot yet ἐγὼI κατεργάζομαιam working down αὐτὸit ἀλλὰbut the οἰκοῦσαdwelling ἐνin ἐμοὶme ἁμαρτία.sin.

21 ΕὑρίσκωI am finding ἄραreally τὸνthe νόμονlaw τῷto the (one) θέλοντιwilling ἐμοὶto me ποιεῖνto be doing τὸthe καλὸνfine (thing) ὅτιthat ἐμοὶto me τὸthe κακὸνbad (thing) παράκειται·is lying alongside; 22 συνήδομαιI delight with γὰρfor τῷto the νόμῳlaw τοῦof the θεοῦGod κατὰaccording to τὸνthe ἔσωinside ἄνθρωπον,man, 23 βλέπωI am looking at δὲbut ἕτερονdifferent νόμονlaw ἐνin τοῖςthe μέλεσίνmembers μουof me ἀντιστρατευόμενονwarring against τῷto the νόμῳlaw τοῦof the νοόςmind μουof me καὶand αἰχμαλωτίζοντάtaking captive μεme ἐνin τῷthe νόμῳlaw τῆςof the ἁμαρτίαςsin τῷto the (one) ὄντιbeing ἐνin τοῖςthe μέλεσίνmembers μου.of me. 24 ταλαίπωροςCallus-bearing ἐγὼI ἄνθρωπος·man; τίςwho μεme ῥύσεταιwill draw for self ἐκout of τοῦthe σώματοςbody τοῦof the θανάτουdeath τούτου;this? 25 χάριςThanks δὲbut τῷto the θεῷGod διὰthrough ἸησοῦJesus ΧριστοῦChrist τοῦthe κυρίουLord ἡμῶν.of us. ἄραReally οὖνtherefore αὐτὸςvery ἐγὼI τῷto the μὲνindeed νοΐmind δουλεύωI am slaving νόμῳto law θεοῦ,of God, τῇto the δὲbut σαρκὶflesh νόμῳto law ἁμαρτίας.

CHAPTER 8

1 ΟὐδὲνNothing ἄραreally νῦνnow κατάκριμαcondemnation τοῖςto the (ones) ἐνin ΧριστῷChrist Ἰησοῦ·Jesus; 2 the γὰρfor νόμοςlaw τοῦof the πνεύματοςspirit τῆςof the ζωῆςlife ἐνin ΧριστῷChrist ἸησοῦJesus ἠλευθέρωσένfreed σεyou ἀπὸfrom τοῦthe νόμουlaw τῆςof the ἁμαρτίαςsin καὶand τοῦof the θανάτου.death. 3 τὸThe γὰρfor ἀδύνατονnot powerful (ness) τοῦof the νόμου,Law, ἐνin which ἠσθένειit was being weak διὰthrough τῆςthe σαρκός,flesh, the θεὸςGod τὸνthe ἑαυτοῦof himself υἱὸνSon πέμψαςhaving sent ἐνin ὁμοιώματιlikeness σαρκὸςof flesh ἁμαρτίαςof sin καὶand περὶabout ἁμαρτίαςsin κατέκρινεhe judged down τὴνthe ἁμαρτίανsin ἐνin τῇthe σαρκί,flesh, 4 ἵναin order that τὸthe δικαίωμαrighteous requirement τοῦof the νόμουLaw πληρωθῇmight be fulfilled ἐνin ἡμῖνus τοῖςthe (ones) μὴnot κατὰaccording to σάρκαflesh περιπατοῦσινwalking about ἀλλὰbut κατὰaccording to πνεῦμα·spirit; 5 οἱthe (ones) γὰρfor κατὰaccording to σάρκαflesh ὄντεςbeing τὰthe (things) τῆςof the σαρκὸςflesh φρονοῦσιν,are minding, οἱthe (ones) δὲbut κατὰaccording to πνεῦμαspirit τὰthe (things) τοῦof the πνεύματος.spirit. 6 τὸThe γὰρfor φρόνημαminding τῆςof the σαρκὸςflesh θάνατος,death, τὸthe δὲbut φρόνημαminding τοῦof the πνεύματοςspirit ζωὴlife καὶand εἰρήνη·peace; 7 διότιthrough which τὸthe φρόνημαminding τῆςof the σαρκὸςflesh ἔχθραenmity εἰςinto θεόν,God, τῷto the γὰρfor νόμῳlaw τοῦof the θεοῦGod οὐχnot ὑποτάσσεται,it is being subjected, οὐδὲnot-but γὰρfor δύναται·it is able; 8 οἱthe (ones) δὲbut ἐνin σαρκὶflesh ὄντεςbeing θεῷto God ἀρέσαιto please οὐnot δύνανται.they are able.

9 Ὑμεῖςyou δὲbut οὐκnot ἐστὲyou are ἐνin σαρκὶflesh ἀλλὰbut ἐνin πνεύματι,spirit, εἴπερif even πνεῦμαspirit θεοῦof God οἰκεῖis dwelling ἐνin ὑμῖν.you. εἰIf δέbut τιςanyone πνεῦμαspirit Χριστοῦof Christ οὐκnot ἔχει,is having, οὗτοςthis (one) οὐκnot ἔστινis αὐτοῦ.of him. 10 εἰIf δὲbut ΧριστὸςChrist ἐνin ὑμῖν,you, τὸthe μὲνindeed σῶμαbody νεκρὸνdead διὰthrough ἁμαρτίαν,sin, τὸthe δὲbut πνεῦμαspirit ζωὴlife διὰthrough δικαιοσύνην.righteousness. 11 εἰIf δὲbut τὸthe πνεῦμαspirit τοῦof the (one) ἐγείραντοςhaving raised up τὸνthe ἸησοῦνJesus ἐκout of νεκρῶνdead (ones) οἰκεῖis dwelling ἐνin ὑμῖν,you, the (one) ἐγείραςhaving raised up ἐκout of νεκρῶνdead (ones) ΧριστὸνChrist ἸησοῦνJesus ζωοποιήσειwill make alive καὶalso τὰthe θνητὰmortal σώματαbodies ὑμῶνof you διὰthrough τοῦthe ἐνοικοῦντοςindwelling αὐτοῦof him πνεύματοςspirit ἐνin ὑμῖν.you.

12 ἌραReally οὖν,therefore, ἀδελφοί,brothers, ὀφειλέταιdebtors ἐσμέν,we are, οὐnot τῇto the σαρκὶflesh τοῦof the κατὰaccording to σάρκαflesh ζῇν,to be living, 13 εἰif γὰρfor κατὰaccording to σάρκαflesh ζῆτεyou are living μέλλετεyou are about ἀποθνήσκειν,to be dying, εἰif δὲbut πνεύματιto spirit τὰςthe πράξειςacts τοῦof the σώματοςbody θανατοῦτεyou are putting to death ζήσεσθε.you will live. 14 ὅσοιAs many as γὰρfor πνεύματιto spirit θεοῦof God ἄγονται,are being led, οὗτοιthese υἱοὶsons θεοῦof God εἰσίν.they are. 15 οὐNot γὰρfor ἐλάβετεyou received πνεῦμαspirit δουλείαςof slavery πάλινagain εἰςinto φόβον,fear, ἀλλὰbut ἐλάβετεyou received πνεῦμαspirit υἱοθεσίας,of placing as son, ἐνin which κράζομενwe are crying out ᾿ΑββάAbba the πατήρ·Father; 16 αὐτὸvery τὸthe πνεῦμαspirit συνμαρτυρεῖbears witness with τῷthe πνεύματιspirit ἡμῶνof us ὅτιthat ἐσμὲνwe are τέκναchildren θεοῦ.of God. 17 εἰIf δὲbut τέκνα,children, καὶalso κληρονόμοι·heirs; κληρονόμοιheirs μὲνindeed θεοῦ,of God, συνκληρονόμοιjoint heirs δὲbut Χριστοῦ,of Christ, εἴπερif even συνπάσχομενwe are suffering together ἵναin order that καὶalso συνδοξασθῶμεν.we should be glorified together.

18 ΛογίζομαιI am reckoning γὰρfor ὅτιthat οὐκnot ἄξιαworthy τὰthe παθήματαsufferings τοῦof the νῦνnow καιροῦappointed time πρὸςtoward τὴνthe μέλλουσανbeing about δόξανglory ἀποκαλυφθῆναιto be revealed εἰςinto ἡμᾶς.us. 19 The γὰρfor ἀποκαραδοκίαeager expectation τῆςof the κτίσεωςcreation τὴνthe ἀποκάλυψινrevelation τῶνof the υἱῶνsons τοῦof the θεοῦGod ἀπεκδέχεται·is awaiting; 20 τῇto the γὰρfor ματαιότητιvanity the κτίσιςcreation ὑπετάγη,was subjected, οὐχnot ἑκοῦσαvoluntary ἀλλὰbut διὰthrough τὸνthe (one) ὑποτάξαντα,having subjected, ἐφ’upon ἐλπίδιhope 21 ὅτιthat καὶalso αὐτὴvery the κτίσιςcreation ἐλευθερωθήσεταιwill be freed ἀπὸfrom τῆςthe δουλείαςslavery τῆςof the φθορᾶςcorruption εἰςinto τὴνthe ἐλευθερίανfreedom τῆςof the δόξηςglory τῶνof the τέκνωνchildren τοῦof the θεοῦ.God. 22 οἴδαμενWe have known γὰρfor ὅτιthat πᾶσαall the κτίσιςcreation συνστενάζειis groaning together καὶand συνωδίνειis having travail pains together ἄχριuntil τοῦthe νῦν·now; 23 οὐnot μόνονonly δέ,but, ἀλλὰbut καὶalso αὐτοὶvery ones τὴνthe ἀπαρχὴνfirstfruits τοῦof the πνεύματοςspirit ἔχοντεςhaving ἡμεῖςwe καὶalso αὐτοὶvery ones ἐνin ἑαυτοῖςselves στενάζομεν,are groaning, υἱοθεσίανplacing as sons ἀπεκδεχόμενοιawaiting τὴνthe ἀπολύτρωσινrelease by ransom τοῦof the σώματοςbody ἡμῶν.of us. 24 τῇTo the γὰρfor ἐλπίδιhope ἐσώθημεν·we were saved; ἐλπὶςhope δὲbut βλεπομένηbeing looked at οὐκnot ἔστινis ἐλπίς,hope, which (thing) γὰρfor βλέπειis looking at τίςwho ἐλπίζει;is hoping for? 25 εἰIf δὲbut which (thing) οὐnot βλέπομενwe are looking at ἐλπίζομεν,we are hoping for, δι’through ὑπομονῆςendurance ἀπεκδεχόμεθα.we are awaiting.

26 ὩσαύτωςAs-thus δὲbut καὶalso τὸthe πνεῦμαspirit συναντιλαμβάνεταιis jointly helping τῇto the ἀσθενείᾳweakness ἡμῶν·of us; τὸthe γὰρfor τίwhat προσευξώμεθαwe should pray καθὸaccording to what δεῖit is necessary οὐκnot οἴδαμεν,we have known, ἀλλὰbut αὐτὸvery τὸthe πνεῦμαspirit ὑπερεντυγχάνειis happening on in behalf στεναγμοῖςto groanings ἀλαλήτοις,unspoken, 27 the (one) δὲbut ἐραυνῶνsearching τὰςthe καρδίαςhearts οἶδενhas known τίwhat τὸthe φρόνημαminding τοῦof the πνεύματος,spirit, ὅτιthat κατὰaccording to θεὸνGod ἐντυγχάνειis happening on ὑπὲρover ἁγίων.holy (ones).

28 οἴδαμενWe have known δὲbut ὅτιthat τοῖςto the (ones) ἀγαπῶσιloving τὸνthe θεὸνGod πάνταall (things) συνεργεῖis working together the θεὸςGod εἰςinto ἀγαθόν,good, τοῖςto the (ones) κατὰaccording to πρόθεσινpurpose κλητοῖςcalled (ones) οὖσιν.being. 29 ὅτιBecause οὓςwhich ones προέγνω,he foreknew, καὶalso προώρισενhe defined beforehand συμμόρφουςconformed to τῆςthe εἰκόνοςimage τοῦof the υἱοῦSon αὐτοῦ,of him, εἰςinto τὸthe εἶναιto be αὐτὸνhim πρωτότοκονfirstborn ἐνin πολλοῖςmany ἀδελφοῖς·brothers; 30 οὓςwhich ones δὲbut προώρισεν,he defined beforehand, τούτουςthese καὶalso ἐκάλεσεν·he called; καὶand οὓςwhich ones ἐκάλεσεν,he called, τούτουςthese καὶalso ἐδικαίωσεν·he justified; οὓςwhich ones δὲbut ἐδικαίωσεν,he justified, τούτουςthese καὶand ἐδόξασεν.he glorified.

31 ΤίWhat οὖνtherefore ἐροῦμενwill we say πρὸςtoward ταῦτα;these (things)? εἰIf the θεὸςGod ὑπὲρover ἡμῶν,us, τίςwho καθ’down on ἡμῶν;us? 32 ὅςWho γεin fact τοῦof the ἰδίουown υἱοῦSon οὐκnot ἐφείσατο,he spared, ἀλλὰbut ὑπὲρover ἡμῶνus πάντωνall παρέδωκενhe gave beside αὐτόν,him, πῶςhow οὐχὶnot καὶalso σὺνtogether with αὐτῷhim τὰthe πάνταall (things) ἡμῖνto us χαρίσεται;will he graciously give? 33 τίςWho ἐγκαλέσειwill bring accusation κατὰdown on ἐκλεκτῶνchosen (ones) θεοῦ;of God? θεὸςGod the (one) δικαιῶν·justifying; 34 τίςwho the (one) κατακρινῶν;judging down? ΧριστὸςChrist ἸησοῦςJesus the (one) ἀποθανών,having died, μᾶλλονrather δὲbut ἐγερθεὶςhaving been raised up ἐκout of νεκρῶν,dead (ones), ὅςwho ἐστινis ἐνin δεξιᾷright [hand] τοῦof the θεοῦ,God, ὃςwho καὶalso ἐντυγχάνειis happening on ὑπὲρover ἡμῶν·us;

35 τίςWho ἡμᾶςus χωρίσειwill separate ἀπὸfrom τῆςthe ἀγάπηςlove τοῦof the χριστοῦ;Christ? θλίψιςTribulation or στενοχωρίαdistress or διωγμὸςpersecution or λιμὸςfamine or γυμνότηςnakedness or κίνδυνοςdanger or μάχαιρα;sword? 36 καθὼςAccording as γέγραπταιit has been written ὅτιthat ἝνεκενOn account σοῦof you θανατούμεθαwe are being put to death ὅληνwhole τὴνthe ἡμέραν,day, ἐλογίσθημενwe were reckoned ὡςas πρόβαταsheep σφαγῆς.of slaughter. 37 ἀλλ’But ἐνin τούτοιςthese (things) πᾶσινall ὑπερνικῶμενwe are gaining victory over διὰthrough τοῦthe (one) ἀγαπήσαντοςhaving loved ἡμᾶς.us. 38 πέπεισμαιI have been persuaded γὰρfor ὅτιthat οὔτεneither θάνατοςdeath οὔτεnor ζωὴlife οὔτεnor ἄγγελοιangels οὔτεnor ἀρχαὶrulerships οὔτεnor ἐνεστῶτα(things) having stood in οὔτεnor μέλλοντα(things) being about to οὔτεnor δυνάμειςpowers 39 οὔτεnor ὕψωμαheight οὔτεnor βάθοςdepth οὔτεnor τιςany κτίσιςcreation ἑτέραdifferent δυνήσεταιwill be able ἡμᾶςus χωρίσαιto separate ἀπὸfrom τῆςthe ἀγάπηςlove τοῦof the θεοῦGod τῆςthe (which) ἐνin ΧριστῷChrist ἸησοῦJesus τῷthe κυρίῳLord ἡμῶν.

CHAPTER 9

1 ᾿ΑλήθειανTruth λέγωI am saying ἐνin Χριστῷ,Christ, οὐnot ψεύδομαι,I am lying, συνμαρτυρούσηςbearing witness with μοιme τῆςof the συνειδήσεώςconscience μουof me ἐνin πνεύματιspirit ἁγίῳ,holy, 2 ὅτιthat λύπηgrief μοίto me ἐστινis μεγάληgreat καὶand ἀδιάλειπτοςunceasing ὀδύνηpain τῇto the καρδίᾳheart μου·of me; 3 ηὐχόμηνI was longing for γὰρfor ἀνάθεμαanathema εἶναιto be αὐτὸςvery ἐγὼI ἀπὸfrom τοῦthe χριστοῦChrist ὑπὲρover τῶνthe ἀδελφῶνbrothers μουof me τῶνthe συγγενῶνrelatives μουof me κατὰaccording to σάρκα,flesh, 4 οἵτινέςwho εἰσινare Ἰσραηλεῖται,Israelites, ὧνof whom the υἱοθεσίαplacing as son καὶand the δόξαglory καὶand αἱthe διαθῆκαιcovenants καὶand the νομοθεσίαplacing of law καὶand the λατρείαsacred service καὶand αἱthe ἐπαγγελίαι,promises, 5 ὧνof whom οἱthe πατέρες,fathers, καὶand ἐξout of   ὧνwhom the χριστὸςChrist τὸthe (things)    κατὰaccording to σάρκα,flesh, the (one) ὢνbeing ἐπὶon πάντων,all (things), θεὸςGod εὐλογητὸςblessed (one) εἰςinto τοὺςthe αἰῶνας·eternity; ἀμήν.amen.

6 ΟὐχNot οἷον(thing) of what sort δὲbut ὅτιthat ἐκπέπτωκενhas fallen out the λόγοςword τοῦof the θεοῦ.God. οὐNot γὰρfor πάντεςall οἱthe (ones) ἐξout of Ἰσραήλ,Israel, οὗτοιthese (ones) Ἰσραήλ·Israel; 7 οὐδ’neither ὅτιbecause εἰσὶνthey are σπέρμαseed ᾿Αβραάμ,of Abraham, πάντεςall τέκνα,children, ἀλλ’but ᾿ΕνIn ἸσαὰκIsaac κληθήσεταίwill be called σοιto you σπέρμα.seed. 8 τοῦτ’This ἔστιν,is, οὐnot τὰthe τέκναchildren τῆςof the σαρκὸςflesh ταῦταthese τέκναchildren τοῦof the θεοῦ,God, ἀλλὰbut τὰthe τέκναchildren τῆςof the ἐπαγγελίαςof promise λογίζεταιit is being reckoned εἰςinto σπέρμα·seed; 9 ἐπαγγελίαςof promise γὰρfor the λόγοςword οὗτοςthis ΚατὰAccording to τὸνthe καιρὸνappointed time τοῦτονthis ἐλεύσομαιI shall come καὶand ἔσταιwill be τῇto the ΣάρρᾳSarah υἱός.son. 10 οὐNot μόνονonly δέ,but, ἀλλὰbut καὶalso ῬεβέκκαRebekah ἐξout of ἑνὸςone [man] κοίτηνbed ἔχουσα,having, Ἰσαὰκof Isaac τοῦthe πατρὸςfather ἡμῶν·of us; 11 μήπωnot as yet γὰρfor γεννηθέντωνof (ones) having been generated μηδὲnot-but πραξάντωνhaving performed τιanything ἀγαθὸνgood or φαῦλον,vile, ἵναin order that the κατ’according to ἐκλογὴνchoosing πρόθεσιςpurpose τοῦof the θεοῦGod μένῃ,may be remaining, οὐκnot ἐξout of ἔργωνworks ἀλλ’but ἐκout of τοῦthe (one) καλοῦντος,calling, 12 ἐρρέθηit was said αὐτῇto her ὅτιthat The μείζωνgreater δουλεύσειwill be slave τῷto the ἐλάσσονι·lesser; 13 καθάπερaccording to what (things) even γέγραπταιit has been written ΤὸνThe ἸακὼβJacob ἠγάπησα,I loved, τὸνthe δὲbut ἨσαῦEsau ἐμίσησα.I hated.

14 ΤίWhat οὖνtherefore ἐροῦμεν;shall we say? μὴNot ἀδικίαinjustice παρὰbeside τῷthe θεῷ;God? μὴNot γένοιτο·may it occur; 15 τῷto the ΜωυσεῖMoses γὰρfor λέγειhe is saying ᾿ΕλεήσωI shall have mercy on ὃνwhom ἂνlikely ἐλεῶ,I may be having mercy, καὶand οἰκτειρήσωI shall show compassion on ὃνwhom ἂνlikely οἰκτείρω.I may be showing compassion. 16 ἄραReally οὖνtherefore οὐnot τοῦof the (one) θέλοντοςwilling οὐδὲnor τοῦof the (one) τρέχοντος,running, ἀλλὰbut τοῦof the (one) ἐλεῶντοςhaving mercy θεοῦ.of God. 17 λέγειIs saying γὰρfor the γραφὴScripture τῷto the ΦαραὼPharaoh ὅτιthat ΕἰςInto αὐτὸvery τοῦτοthis ἐξήγειράI raised up out σεyou ὅπωςso that ἐνδείξωμαιI should show within ἐνin σοὶyou τὴνthe δύναμίνpower μου,of me, καὶand ὅπωςso that διαγγελῇshould be announced τὸthe ὄνομάname μουof me ἐνin πάσῃall τῇthe γῇ.earth. 18 ἄραReally οὖνtherefore ὃνwhom θέλειhe is willing ἐλεεῖ,he is showing mercy on, ὃνwhom δὲbut θέλειhe is willing σκληρύνει.he is hardening.

19 ᾿ΕρεῖςYou will say μοιto me οὖνtherefore ΤίWhy ἔτιyet μέμφεται;is he laying blame? τῷTo the γὰρfor βουλήματιexpressed will αὐτοῦof him τίςwho ἀνθέστηκεν;has withstood? 20 O ἄνθρωπε,man, μενοῦνγεindeed-therefore-in fact σὺyou τίςwho εἶare the (one) ἀνταποκρινόμενοςanswering back τῷto the θεῷ;God? μὴNot ἐρεῖwill say τὸthe πλάσμαthing molded τῷto the (one) πλάσαντι,having molded, ΤίWhy μεme ἐποίησαςyou made οὕτως;thus? 21 Or οὐκnot ἔχειis having ἐξουσίανauthority the κεραμεὺςpotter τοῦof the πηλοῦclay ἐκout of τοῦthe αὐτοῦvery φυράματοςlump ποιῆσαιto make which (one) μὲνindeed εἰςinto τιμὴνhonor σκεῦος,vessel, which (one) δὲbut εἰςinto ἀτιμίαν;dishonor? 22 εἰIf δὲbut θέλωνwilling the θεὸςGod ἐνδείξασθαιto show within τὴνthe ὀργὴνwrath καὶand γνωρίσαιto make known τὸthe δυνατὸνpowerful (ness) αὐτοῦof him ἤνεγκενbore ἐνin πολλῇmuch μακροθυμίᾳlongness of spirit σκεύηvessels ὀργῆςof wrath κατηρτισμέναhaving been adjusted down εἰςinto ἀπώλειαν,destruction, 23 ἵναin order that γνωρίσῃhe might make known τὸνthe πλοῦτονriches τῆςof the δόξηςglory αὐτοῦof him ἐπὶupon σκεύηvessels ἐλέους,of mercy, which (ones) προητοίμασενhe prepared beforehand εἰςinto δόξαν,glory, 24 οὓςwhom καὶalso ἐκάλεσενhe called ἡμᾶςus οὐnot μόνονonly ἐξout of ἸουδαίωνJews ἀλλὰbut καὶalso ἐξout of ἐθνῶν—;nations—? 25 ὡςAs καὶalso ἐνin τῷthe ὩσηὲHosea λέγειhe is saying ΚαλέσωI shall call τὸνthe οὐnot λαόνpeople μουof me λαόνpeople μουof me καὶand τὴνthe [woman] οὐκnot ἠγαπημένηνhaving been loved ἠγαπημένην·(one) having been loved; 26 καὶand ἔσταιit will be ἐνin τῷthe τόπῳplace οὗwhere ἐρρέθηit was said αὐτοῖςto them ΟὐNot λαόςpeople μουof me ὑμεῖς,you, ἐκεῖthere κληθήσονταιthey will be called υἱοὶsons θεοῦof God ζῶντος.living.

27 ἨσαίαςIsaiah δὲbut κράζειis crying out ὑπὲρover τοῦthe ἸσραήλIsrael ᾿ΕὰνIf ever may be the ἀριθμὸςnumber τῶνof the υἱῶνsons Ἰσραὴλof Israel ὡςas the ἄμμοςsand τῆςof the θαλάσσης,sea, τὸthe ὑπόλιμμαthing left behind σωθήσεται·will be saved; 28 λόγονword γὰρfor συντελῶνconcluding καὶand συντέμνωνcutting short ποιήσειwill make ΚύριοςLord ἐπὶupon τῆςthe γῆς.earth. 29 καὶAnd καθὼςaccording as προείρηκενhad said beforehand ἨσαίαςIsaiah ΕἰIf μὴnot ΚύριοςLord ΣαβαὼθSabaoth ἐγκατέλιπενleft within ἡμῖνto us σπέρμα,seed, ὡςas ΣόδομαSodom ἂνlikely ἐγενήθημενwe became καὶand ὡςas ΓόμορραGomorrah ἂνlikely ὡμοιώθημεν.we were likened.

30 ΤίWhat οὖνtherefore ἐροῦμεν;shall we say? ὅτιThat ἔθνηnations τὰthe (ones) μὴnot διώκονταpursuing δικαιοσύνηνrighteousness κατέλαβενtook down on δικαιοσύνην,righteousness, δικαιοσύνηνrighteousness δὲbut τὴνthe (one) ἐκout of πίστεως·faith; 31 ἸσραὴλIsrael δὲbut διώκωνpursuing νόμονlaw δικαιοσύνηςof righteousness εἰςinto νόμονlaw οὐκnot ἔφθασεν.arrived at. 32 διὰThrough τί;what? ὅτιBecause οὐκnot ἐκout of πίστεωςfaith ἀλλ’but ὡςas ἐξout of ἔργων·works; προσέκοψανthey struck toward τῷthe λίθῳstone τοῦof the προσκόμματος,striking toward, 33 καθὼςaccording as γέγραπταιit has been written ἸδοὺLook! τίθημιI am placing ἐνin ΣιὼνZion λίθονstone προσκόμματοςof striking toward καὶand πέτρανrock-mass σκανδάλου,of fall-causer, καὶand the (one) πιστεύωνbelieving ἐπ’upon αὐτῷhim οὐnot καταισχυνθήσεται.

CHAPTER 10

1 ᾿Αδελφοί,Brothers, the μὲνindeed εὐδοκίαwell thinking τῆςof the ἐμῆςmy καρδίαςheart καὶand the δέησιςsupplication πρὸςtoward τὸνthe θεὸνGod ὑπὲρover αὐτῶνthem εἰςinto σωτηρίαν.salvation. 2 μαρτυρῶI am bearing witness γὰρfor αὐτοῖςto them ὅτιthat ζῆλονzeal θεοῦof God ἔχουσιν·they are having; ἀλλ’but οὐnot κατ’according to ἐπίγνωσιν,accurate knowledge, 3 ἀγνοοῦντεςbeing ignorant of γὰρfor τὴνthe τοῦof the θεοῦGod δικαιοσύνην,righteousness, καὶand τὴνthe ἰδίανown ζητοῦντεςseeking στῆσαι,to make stand, τῇto the δικαιοσύνῃrighteousness τοῦof the θεοῦGod οὐχnot ὑπετάγησαν·they were subjected; 4 τέλοςend γὰρfor νόμουof Law ΧριστὸςChrist εἰςinto δικαιοσύνηνrighteousness παντὶto every τῷthe (one) πιστεύοντι.believing.

5 ΜωυσῆςMoses γὰρfor γράφειis writing ὅτιthat τὴνthe δικαιοσύνηνrighteousness τὴνthe (one) ἐκout of νόμουLaw The ποιήσαςhaving done ἄνθρωποςman ζήσεταιwill live ἐνin αὐτῇ.it. 6 The δὲbut ἐκout of πίστεωςfaith δικαιοσύνηrighteousness οὕτωςthus λέγειis saying ΜὴNot εἴπῃςyou should say ἐνin τῇthe καρδίᾳheart σουof you ΤίςWho ἀναβήσεταιwill ascend εἰςinto τὸνthe οὐρανόν;heaven? τοῦτ’this ἔστινis ΧριστὸνChrist καταγαγεῖν·to lead down; 7 or ΤίςWho καταβήσεταιwill descend εἰςinto τὴνthe ἄβυσσον;abyss? τοῦτ’this ἔστινis ΧριστὸνChrist ἐκout of νεκρῶνdead (ones) ἀναγαγεῖν.to lead up. 8 ἀλλὰBut τίwhat λέγει;is it saying? ᾿ΕγγύςNear σουyou τὸthe ῥῆμάsaying ἐστιν,is, ἐνin τῷthe στόματίmouth σουof you καὶand ἐνin τῇthe καρδίᾳheart σου·of you; τοῦτ’this ἔστινis τὸthe ῥῆμαsaying τῆςof the πίστεωςfaith which κηρύσσομεν.we are preaching. 9 ὅτιThat ἐὰνif ever ὁμολογήσῃςyou should confess τὸthe ῥῆμαsaying ἐνin τῷthe στόματίmouth σουof you ὅτιthat ΚύριοςLord Ἰησοῦς,Jesus, καὶand πιστεύσῃςyou should believe ἐνin τῇthe καρδίᾳheart σουof you ὅτιthat the θεὸςGod αὐτὸνhim ἤγειρενraised up ἐκout of νεκρῶν,dead (ones), σωθήσῃ·you will be saved; 10 καρδίᾳto heart γὰρfor πιστεύεταιit is being believed εἰςinto δικαιοσύνην,righteousness, στόματιto mouth δὲbut ὁμολογεῖταιit is being confessed εἰςinto σωτηρίαν·salvation;

11 λέγειIs saying γὰρfor the γραφήScripture ΠᾶςEvery the (one) πιστεύωνbelieving ἐπ’upon αὐτῷhim οὐnot καταισχυνθήσεται.will be made ashamed. 12 οὐNot γάρfor ἐστινis διαστολὴdistinction Ἰουδαίουof Jew τεand καὶand Ἕλληνος,of Greek, the γὰρfor αὐτὸςvery κύριοςLord πάντων,of all (ones), πλουτῶνbeing rich εἰςinto πάνταςall τοὺςthe (ones) ἐπικαλουμένουςcalling upon αὐτόν·him; 13 Πᾶςeveryone γὰρfor ὃςwho ἂνlikely ἐπικαλέσηταιmight call upon τὸthe ὄνομαname Κυρίουof Lord σωθήσεται.will be saved. 14 ΠῶςHow οὖνtherefore ἐπικαλέσωνταιshould they call upon εἰςinto ὃνwhom οὐκnot ἐπίστευσαν;they believed? πῶςHow δὲbut πιστεύσωσινshould they believe οὗof whom οὐκnot ἤκουσαν;they heard? πῶςHow δὲbut ἀκούσωσινshould they hear χωρὶςapart from κηρύσσοντος;(one) preaching? 15 πῶςHow δὲbut κηρύξωσινshould they preach ἐὰνif ever μὴnot ἀποσταλῶσιν;they should be sent? καθάπερAccording to which (things) indeed γέγραπταιit has been written ὩςAs ὡραῖοιbeautiful οἱthe πόδεςfeet τῶνof the (ones) εὐαγγελιζομένωνdeclaring as good news ἀγαθά.good things.

16 ᾿Αλλ’But οὐnot πάντεςall ὑπήκουσανthey obeyed τῷto the εὐαγγελίῳ·good news; ἨσαίαςIsaiah γὰρfor λέγειis saying Κύριε,Lord, τίςwho ἐπίστευσενbelieved τῇto the ἀκοῇhearing ἡμῶν;of us? 17 ἄραReally the πίστιςfaith ἐξout of ἀκοῆς,hearing, the δὲbut ἀκοὴhearing διὰthrough ῥήματοςsaying Χριστοῦ.of Christ. 18 ἀλλὰBut λέγω,I am saying, μὴnot οὐκnot ἤκουσαν;they heard? μενοῦνγεIndeed-therefore-in fact ΕἰςInto πᾶσανall τὴνthe γῆνearth ἐξῆλθενwent out the φθόγγοςsound αὐτῶν,of them, καὶand εἰςinto τὰthe πέραταlimits τῆςof the οἰκουμένηςinhabited [earth] τὰthe ῥήματαsayings αὐτῶν.of them. 19 ἀλλὰBut λέγω,I am saying, μὴnot ἸσραὴλIsrael οὐκnot ἔγνω;knew? πρῶτοςFirst ΜωυσῆςMoses λέγειis saying ᾿ΕγὼI παραζηλώσωshall incite to jealousy ὑμᾶςyou ἐπ’upon οὐκnot ἔθνει,nation, ἐπ’upon ἔθνειnation ἀσυνέτῳnot comprehending παροργιῶI shall incite to wrath ὑμᾶς.you. 20 ἨσαίαςIsaiah δὲbut ἀποτολμᾷis daring off καὶand λέγειhe is saying ΕὑρέθηνI was found τοῖςto the (ones) ἐμὲme μὴnot ζητοῦσιν,seeking, ἐμφανὴςapparent ἐγενόμηνI became τοῖςto the (ones) ἐμὲme μὴnot ἐπερωτῶσιν.questioning upon. 21 πρὸςToward δὲbut τὸνthe ἸσραὴλIsrael λέγειhe is saying ὍληνWhole τὴνthe ἡμέρανday ἐξεπέτασαI stretched out τὰςthe χεῖράςhands μουof me πρὸςtoward λαὸνpeople ἀπειθοῦνταdisobeying καὶand ἀντιλέγοντα.speaking against

CHAPTER 11

1 ΛέγωI am saying οὖν,therefore, μὴnot ἀπώσατοpushed from self the θεὸςGod τὸνthe λαὸνpeople αὐτοῦ;of him? μὴNot γένοιτο·may it occur; καὶalso γὰρfor ἐγὼI ἸσραηλείτηςIsraelite εἰμί,I am, ἐκout of σπέρματοςseed ᾿Αβραάμ,of Abraham, φυλῆςof tribe Βενιαμείν.of Benjamin. 2 οὐκNot ἀπώσατοpushed from self the θεὸςGod τὸνthe λαὸνpeople αὐτοῦof him ὃνwhom προέγνω.he foreknew. Or οὐκnot οἴδατεhave you known ἐνin ἨλείᾳElijah τίwhat λέγειis saying the γραφή,Scripture, ὡςas ἐντυγχάνειhe is happening on τῷto the θεῷGod κατὰdown on τοῦthe Ἰσραήλ;Israel? 3 Κύριε,Lord, τοὺςthe προφήταςprophets σουof you ἀπέκτειναν,they killed, τὰthe θυσιαστήριάaltars σουof you κατέσκαψαν,they dug down, κἀγὼand I ὑπελείφθηνwas left under μόνος,alone, καὶand ζητοῦσινthey are seeking τὴνthe ψυχήνsoul μου.of me. 4 ἀλλὰBut τίwhat λέγειis saying αὐτῷto him the χρηματισμός;divine pronouncement? ΚατέλιπονI left down ἐμαυτῷto myself ἑπτακισχιλίουςseven thousand ἄνδρας,male persons, οἵτινεςwho οὐκnot ἔκαμψανbent γόνυknee τῇto the Βάαλ.Baal. 5 οὕτωςThus οὖνtherefore καὶalso ἐνin τῷthe νῦνnow καιρῷappointed time λίμμαsomething left over κατ’according to ἐκλογὴνchoosing χάριτοςof favor γέγονεν·has come to be; 6 εἰif δὲbut χάριτι,to favor, οὐκέτιnot yet ἐξout of ἔργων,works, ἐπεὶsince the χάριςfavor οὐκέτιnot yet γίνεταιis becoming χάρις.favor.

7 τίWhat οὖν;therefore? which (thing) ἐπιζητεῖis seeking upon Ἰσραήλ,Israel, τοῦτοthis οὐκnot ἐπέτυχεν,he happened upon, the δὲbut ἐκλογὴchoosing ἐπέτυχεν·happened upon; οἱthe δὲbut λοιποὶleftover (ones) ἐπωρώθησαν,were made callous, 8 καθάπερaccording to which (things) even γέγραπταιit has been written ἜδωκενGave αὐτοῖςto them the θεὸςGod πνεῦμαspirit κατανύξεως,of deep sleep, ὀφθαλμοὺςeyes τοῦof the μὴnot βλέπεινto be looking καὶand ὦταears τοῦof the μὴnot ἀκούειν,to be hearing, ἕωςuntil τῆςthe σήμερονtoday ἡμέρας.day. 9 καὶAnd ΔαυεὶδDavid λέγειis saying ΓενηθήτωLet become the τράπεζαtable αὐτῶνof them εἰςinto παγίδαsnare καὶand εἰςinto θήρανtrap καὶand εἰςinto σκάνδαλονfall-causer καὶand εἰςinto ἀνταπόδομαretribution αὐτοῖς,to them, 10 σκοτισθήτωσανlet be darkened οἱthe ὀφθαλμοὶeyes αὐτῶνof them τοῦof the μὴnot βλέπειν,to be looking, καὶand τὸνthe νῶτονback αὐτῶνof them διὰthrough παντὸςall [time] σύνκαμψον.bend together.

11 ΛέγωI am saying οὖν,therefore, μὴnot ἔπταισανthey stumbled ἵναin order that πέσωσιν;they might fall? μὴNot γένοιτο·may it occur; ἀλλὰbut τῷto the αὐτῶνof them παραπτώματιfalling beside the σωτηρίαsalvation τοῖςto the ἔθνεσιν,nations, εἰςinto τὸthe παραζηλῶσαιto incite to jealousy αὐτούς.them. 12 εἰIf δὲbut τὸthe παράπτωμαfalling beside αὐτῶνof them πλοῦτοςriches κόσμουof world καὶand τὸthe ἥττημαdecrease αὐτῶνof them πλοῦτοςriches ἐθνῶν,of nations, πόσῳto how much μᾶλλονrather τὸthe πλήρωμαfullness αὐτῶν.of them.

13 ὙμῖνTo you δὲbut λέγωI am saying τοῖςto the ἔθνεσιν.nations. ἐφ’Upon ὅσονas much as μὲνindeed οὖνtherefore εἰμὶam ἐγὼI ἐθνῶνof nations ἀπόστολος,apostle, τὴνthe διακονίανservice μουof me δοξάζω,I glorify, 14 εἴif πωςsomehow παραζηλώσωI might incite μουof me τὴνthe σάρκαflesh καὶand σώσωI might save τινὰςsome ἐξout of αὐτῶν.them. 1εἰIf γὰρfor the ἀποβολὴthrowing off αὐτῶνof them καταλλαγὴreconciliation κόσμου,of world, τίςwhat the πρόσλημψιςtoward receiving εἰif μὴnot ζωὴlife ἐκout of νεκρῶν;dead (ones)? 16 εἰIf δὲbut the ἀπαρχὴfirstfruits ἁγία,holy, καὶalso τὸthe φύραμα·lump; καὶand εἰif the ῥίζαroot ἁγία,holy, καὶalso οἱthe κλάδοι.branches.

17 ΕἰIf δέbut τινεςsome τῶνof the κλάδωνbranches ἐξεκλάσθησαν,were broken out, σὺyou δὲbut ἀγριέλαιοςfield olive tree ὢνbeing ἐνεκεντρίσθηςyou were grafted in ἐνin αὐτοῖςthem καὶand συνκοινωνὸςtaking in common with τῆςof the ῥίζηςroot τῆςof the πιότητοςfatness τῆςof the ἐλαίαςolive ἐγένου,you became, 18 μὴnot κατακαυχῶbe boasting down on τῶνthe κλάδων·branches; εἰif δὲbut κατακαυχᾶσαι,you boast down on, οὐnot σὺyou τὴνthe ῥίζανroot βαστάζειςare carrying ἀλλὰbut the ῥίζαroot σέ.you. 19 ἐρεῖςYou will say οὖνtherefore ᾿ΕξεκλάσθησανWere broken off κλάδοιbranches ἵναin order that ἐγὼI ἐνκεντρισθῶ.might be grafted in. 20 καλῶς·Finely; τῇto the ἀπιστίᾳunbelief ἐξεκλάσθησαν,they were broken out, σὺyou δὲbut τῇto the πίστειfaith ἕστηκας.you have been standing. μὴNot ὑψηλὰhighs φρόνει,be minding, ἀλλὰbut φοβοῦ·be fearing; 21 εἰif γὰρfor the θεὸςGod τῶνof the κατὰaccording to φύσινnature κλάδωνof branches οὐκnot ἐφείσατο,he spared, οὐδὲnot-but σοῦof you φείσεται.he will spare. 22 ἴδεSee οὖνtherefore χρηστότηταkindness καὶand ἀποτομίανcutting off θεοῦ·of God; ἐπὶupon μὲνindeed τοὺςthe (ones) πεσόνταςhaving fallen ἀποτομία,cutting off, ἐπὶupon δὲbut σὲyou χρηστότηςkindness θεοῦ,of God, ἐὰνif ever ἐπιμένῃςyou may be remaining upon τῇthe χρηστότητι,kindness, ἐπεὶsince καὶalso σὺyou ἐκκοπήσῃ.will be cut out. 23 κἀκεῖνοιAnd those δέ,but, ἐὰνif ever μὴnot ἐπιμένωσιthey may be remaining upon τῇthe ἀπιστίᾳ,unbelief, ἐνκεντρισθήσονται·they will be grafted in; δυνατὸςpowerful γάρfor ἐστινis the θεὸςGod πάλινagain ἐνκεντρίσαιto graft in αὐτοὺς.them. 24 εἰIf γὰρfor σὺyou ἐκout of τῆςthe κατὰaccording to φύσινnature ἐξεκόπηςyou were cut out ἀγριελαίουof field olive tree καὶand παρὰbeside φύσινnature ἐνεκεντρίσθηςyou were grafted in εἰςinto καλλιέλαιον,fine olive tree, πόσῳto how much μᾶλλονrather οὗτοιthese οἱthe (ones) κατὰaccording to φύσινnature ἐνκεντρισθήσονταιthey will be grafted in τῇto the ἰδίᾳown ἐλαίᾳ.olive tree.

25 ΟὐNot γὰρfor θέλωI am willing ὑμᾶςyou ἀγνοεῖν,to be being ignorant, ἀδελφοί,brothers, τὸthe μυστήριονmystery τοῦτο,this, ἵναin order that μὴnot ἦτεyou may be ἐνin ἑαυτοῖςselves φρόνιμοι,discreet, ὅτιthat πώρωσιςcallousness ἀπὸfrom μέρουςpart τῷto the ἸσραὴλIsrael γέγονενhas occurred ἄχριuntil οὗwhich (time) τὸthe πλήρωμαfullness τῶνof the ἐθνῶνnations εἰσέλθῃ,should come in, 2καὶand οὕτωςthus πᾶςall ἸσραὴλIsrael σωθήσεται·will be saved; καθὼςaccording as γέγραπταιit has been written ἭξειWill come ἐκout of ΣιὼνZion the (one) ῥυόμενος,drawing to self, ἀποστρέψειhe will turn away ἀσεβείαςirreverence ἀπὸfrom Ἰακώβ.Jacob. 27 καὶAnd αὕτηthis αὐτοῖςto them the παρ’beside ἐμοῦof me διαθήκη,covenant, ὅτανwhenever ἀφέλωμαιI should take off τὰςthe ἁμαρτίαςsins αὐτῶν.of them. 28 κατὰAccording to μὲνindeed τὸthe εὐαγγέλιονgood news ἐχθροὶenemies δι’through ὑμᾶς,you, κατὰaccording to δὲbut τὴνthe ἐκλογὴνchoosing ἀγαπητοὶloved (ones) διὰthrough τοὺςthe πατέρας·fathers; 29 ἀμεταμέληταnot to be regretted afterward γὰρfor τὰthe χαρίσματαgracious gifts καὶand the κλῆσιςcalling τοῦof the θεοῦ.God. 30 ὥσπερAs-even γὰρfor ὑμεῖςyou ποτὲsometime ἠπειθήσατεyou disobeyed τῷto the θεῷ,God, νῦνnow δὲbut ἠλεήθητεyou were shown mercy  τῇto the τούτωνof them ἀπειθίᾳ,disobedience, 31 οὕτωςthus καὶalso οὗτοιthese νῦνnow ἠπείθησανdisobeyed τῷto the ὑμετέρῳyour ἐλέειmercy ἵναin order that καὶalso αὐτοὶthey νῦνnow ἐλεηθῶσιν·might be shown mercy; 32 συνέκλεισενshut up together γὰρfor the θεὸςGod τοὺςthe πάνταςall εἰςinto ἀπειθίανdisobedience ἵναin order that τοὺςthe (ones) πάνταςall ἐλεήσῃ.he might show mercy to.

33 O βάθοςdepth πλούτουof riches καὶand σοφίαςof wisdom καὶand γνώσεωςof knowledge θεοῦ·of God; ὡςas ἀνεξεραύνηταunsearchable τὰthe κρίματαjudgments αὐτοῦof him καὶand ἀνεξιχνίαστοιuntraceable αἱthe ὁδοὶways αὐτοῦ.of him. 34 ΤίςWho γὰρfor ἔγνωknew νοῦνmind Κυρίου,of Lord, or τίςwho σύμβουλοςcounselor αὐτοῦof him ἐγένετο;became? 35 Or τίςWho προέδωκενgave before αὐτῷ,to him, καὶand ἀνταποδοθήσεταιit will be recompensed αὐτῷ;to him? 36 ὅτιBecause ἐξout of αὐτοῦhim καὶand δι’through αὐτοῦhim καὶand εἰςinto αὐτὸνhim τὰthe πάντα·all (things); αὐτῷto him the δόξαglory εἰςinto τοὺςthe αἰῶνας·ages; ἀμήν.

CHAPTER 12

1 ΠαρακαλῶI am entreating οὖνtherefore ὑμᾶς,you, ἀδελφοί,brothers, διὰthrough τῶνthe οἰκτιρμῶνcompassions τοῦof the θεοῦGod παραστῆσαιto make stand alongside τὰthe σώματαbodies ὑμῶνof you θυσίανsacrifice ζῶσανliving ἁγίανholy τῷto the θεῷGod εὐάρεστον,well pleasing, τὴνthe λογικὴνlogical λατρείανsacred service ὑμῶν·of you; 2 καὶand μὴnot συνσχηματίζεσθεbe you being fashioned with τῷto the αἰῶνιage τούτῳ,this, ἀλλὰbut μεταμορφοῦσθεbe you transformed τῇto the ἀνακαινώσειrenewing τοῦof the νοός,mind, εἰςinto τὸthe δοκιμάζεινto be proving ὑμᾶςyou τίwhat τὸthe θέλημαwill τοῦof the θεοῦ,God, τὸthe ἀγαθὸνgood καὶand εὐάρεστονwell pleasing καὶand τέλειον.perfect.

3 ΛέγωI am saying γὰρfor διὰthrough τῆςthe χάριτοςfavor τῆςthe (one) δοθείσηςhaving been given μοιto me παντὶto everyone τῷthe ὄντιbeing ἐνin ὑμῖνyou μὴnot ὑπερφρονεῖνto be minding over παρ’beside which δεῖit is necessary φρονεῖν,to be minding, ἀλλὰbut φρονεῖνto be minding, εἰςinto τὸthe σωφρονεῖν,to be being sober-minded, ἑκάστῳto each (one) ὡςas the θεὸςGod ἐμέρισενapportioned μέτρονmeasure πίστεως.of faith. 4 καθάπερAccording to which (things) even γὰρfor ἐνin ἑνὶone σώματιbody πολλὰmany μέληmembers ἔχομεν,we are having, τὰthe δὲbut μέληmembers πάνταall οὐnot τὴνthe αὐτὴνvery ἔχειis having πρᾶξιν,performance, 5 οὕτωςthus οἱthe πολλοὶmany ἓνone σῶμάbody ἐσμενwe are ἐνin Χριστῷ,Christ, τὸthe δὲbut καθ’downward εἷςone ἀλλήλωνof one another μέλη.members. 6 ἜχοντεςHaving δὲbut χαρίσματαgracious gifts κατὰaccording to τὴνthe χάρινfavor τὴνthe (one) δοθεῖσανhaving been given ἡμῖνto us διάφορα,differing [gifts], εἴτεwhether προφητείανprophecy κατὰaccording to τὴνthe ἀναλογίανproportion τῆςof the πίστεως,faith, 7 εἴτεwhether διακονίανservice ἐνin τῇthe διακονίᾳ,service, εἴτεwhether the (one) διδάσκωνteaching ἐνin τῇthe διδασκαλίᾳ,teaching, 8 εἴτεwhether the (one) παρακαλῶνencouraging ἐνin τῇthe παρακλήσει,encouragement, the (one) μεταδιδοὺςimparting ἐνin ἁπλότητι,simplicity, the (one) προϊστάμενοςstanding before ἐνin σπουδῇ,speedup, the (one) ἐλεῶνshowing mercy ἐνin ἱλαρότητι.cheerfulness.

9 The ἀγάπηlove ἀνυπόκριτος.unhypocritical. ἀποστυγοῦντεςAbhorring τὸthe (thing) πονηρόν,wicked, κολλώμενοιgluing selves τῷto the (thing) ἀγαθῷ·good; 10 τῇto the φιλαδελφίᾳbrotherly affection εἰςinto ἀλλήλουςone another φιλόστοργοι,tenderly affectionate, τῇto the τιμῇhonor ἀλλήλουςone another προηγούμενοι,going before, 11 τῇto the σπουδῇspeedup μὴnot ὀκνηροί,slothful, τῷto the πνεύματιspirit ζέοντες,boiling, τῷto the κυρίῳLord δουλεύοντες,slaving, 12 τῇto the ἐλπίδιhope χαίροντες,rejoicing, τῇto the θλίψειtribulation ὑπομένοντες,enduring, τῇto the προσευχῇprayer προσκαρτεροῦντες,persevering, 13 ταῖςto the χρείαιςneeds τῶνof the ἁγίωνholy (ones) κοινωνοῦντες,having in common, τὴνthe φιλοξενίανhospitality διώκοντες.pursuing. 14 εὐλογεῖτεBe you blessing τοὺςthe (ones) διώκοντας,persecuting, εὐλογεῖτεbe you blessing καὶand μὴnot καταρᾶσθε.you should curse. 15 χαίρεινTo be rejoicing μετὰwith χαιρόντων,(ones) rejoicing, κλαίεινto be weeping μετὰwith κλαιόντων.(ones) weeping. 16 τὸThe αὐτὸvery (thing) εἰςinto ἀλλήλουςone another φρονοῦντες,minding, μὴnot τὰthe ὑψηλὰhigh (things) φρονοῦντεςminding ἀλλὰbut τοῖςto the ταπεινοῖςlowly (things) συναπαγόμενοι.being led off together. ΜὴNot γίνεσθεbe you becoming φρόνιμοιdiscreet (ones) παρ’beside ἑαυτοῖς.selves.

17 μηδενὶTo no one κακὸνbad ἀντὶinstead of κακοῦbad ἀποδιδόντες·giving back; προνοούμενοιthinking of beforehand καλὰfine (things) ἐνώπιονin sight πάντωνof all ἀνθρώπων·men; 18 εἰif δυνατόν,possible, τὸthe ἐξout of ὑμῶνyou μετὰwith πάντωνall ἀνθρώπωνmen εἰρηνεύοντες·being peaceable; 19 μὴnot ἑαυτοὺςselves ἐκδικοῦντες,avenging, ἀγαπητοί,loved (ones), ἀλλὰbut δότεgive you τόπονplace τῇto the ὀργῇ,wrath, γέγραπταιit has been written γάρfor ᾿ΕμοὶTo me ἐκδίκησις,vengeance, ἐγὼI ἀνταποδώσω,shall give back instead, λέγειis saying Κύριος.Lord. 20 ἀλλὰBut ἐὰνif ever πεινᾷis hungering the ἐχθρόςenemy σου,of you, ψώμιζεbe you feeding αὐτόν·him; ἐὰνif ever διψᾷ,he is thirsting, πότιζεbe you making drink αὐτόν·him; τοῦτοthis γὰρfor ποιῶνdoing ἄνθρακαςcoals πυρὸςof fire σωρεύσειςyou will heap ἐπὶupon τὴνthe κεφαλὴνhead αὐτοῦ.of him. 21 μὴNot νικῶbe you being conquered ὑπὸby τοῦthe κακοῦ,bad, ἀλλὰbut νίκαbe conquering ἐνin τῷthe ἀγαθῷgood τὸthe κακόν.

CHAPTER 13

1 ΠᾶσαEvery ψυχὴsoul ἐξουσίαιςto authorities ὑπερεχούσαιςhaving over ὑποτασσέσθω,let be subjecting himself, οὐnot γὰρfor ἔστινis ἐξουσίαauthority εἰif μὴnot ὑπὸby θεοῦ,God, αἱthe [authorities] δὲbut οὖσαιbeing ὑπὸby θεοῦGod τεταγμέναιhaving been set in order εἰσίν·they are; 2 ὥστεas-and the (one) ἀντιτασσόμενοςsetting self against τῇthe ἐξουσίᾳauthority τῇto the τοῦof the θεοῦGod διαταγῇthorough setting ἀνθέστηκεν,has taken stand against, οἱthe (ones) δὲbut ἀνθεστηκότεςhaving taken stand against ἑαυτοῖςto themselves κρίμαjudgment λήμψονται.they will receive. 3 οἱThe γὰρfor ἄρχοντεςrulers οὐκnot εἰσὶνare φόβοςfear τῷto the ἀγαθῷgood ἔργῳwork ἀλλὰbut τῷto the κακῷ.bad. θέλειςYou are willing δὲbut μὴnot φοβεῖσθαιto be fearing τὴνthe ἐξουσίαν;authority? τὸthe (thing) ἀγαθὸνgood ποίει,be doing, καὶand ἕξειςyou will have ἔπαινονpraise ἐξout of αὐτῆς·her; 4 θεοῦof God γὰρfor διάκονόςservant ἐστινshe is σοὶto you εἰςinto τὸthe ἀγαθόν.good. ἐὰνIf ever δὲbut τὸthe (thing) κακὸνbad ποιῇς,you may be doing, φοβοῦ·be fearing; οὐnot γὰρfor εἰκῇpurposelessly τὴνthe μάχαιρανsword φορεῖ·she is bearing; θεοῦof God γὰρfor διάκονόςservant ἐστιν,she is, ἔκδικοςavenger εἰςinto ὀργὴνwrath τῷto the (one) τὸthe (thing) κακὸνbad πράσσοντι.performing.

5 διὸThrough which ἀνάγκηnecessity ὑποτάσσεσθαι,to be subjecting oneself, οὐnot μόνονonly διὰthrough τὴνthe ὀργὴνwrath ἀλλὰbut καὶalso διὰthrough τὴνthe συνείδησιν,conscience, 6 διὰthrough τοῦτοthis γὰρfor καὶalso φόρουςthings brought τελεῖτε,you are paying, λειτουργοὶpublic servants γὰρfor θεοῦof God εἰσὶνthey are εἰςinto αὐτὸvery τοῦτοthis (thing) προσκαρτεροῦντες.persevering. 7 ἀπόδοτεGive you back πᾶσιto all (ones) τὰςthe ὀφειλάς,dues, τῷto the (one) τὸνthe φόρονthing brought τὸνthe φόρον,thing brought, τῷto the (one) τὸthe τέλοςtax τὸthe τέλος,tax, τῷto the (one) τὸνthe φόβονfear τὸνthe φόβον,fear, τῷto the (one) τὴνthe τιμὴνhonor τὴνthe τιμήν.honor.

8 ΜηδενὶTo no one μηδὲνnothing ὀφείλετε,be you owing, εἰif μὴnot τὸthe ἀλλήλουςone another ἀγαπᾷν·to be loving; the (one) γὰρfor ἀγαπῶνloving τὸνthe ἕτερονdifferent (one) νόμονlaw πεπλήρωκεν.he has fulfilled. 9 τὸThe γάρfor ΟὐNot μοιχεύσεις,you will commit adultery, ΟὐNot φονεύσεις,you will murder, ΟὐNot κλέψεις,you will steal, ΟὐκNot ἐπιθυμήσεις,you will desire, καὶand εἴif τιςany ἑτέραdifferent ἐντολή,commandment, ἐνin τῷthe λόγῳword τούτῳthis ἀνακεφαλαιοῦται,it is being summed up, ἐνin τῷthe ᾿ΑγαπήσειςYou will love τὸνthe πλησίονneighbor σουof you ὡςas σεαυτόν.yourself. 10 The ἀγάπηlove τῷto the πλησίονneighbor κακὸνbad οὐκnot ἐργάζεται·is working; πλήρωμαfulfillment οὖνtherefore νόμουof law the ἀγάπη.love.

11 ΚαὶAnd τοῦτοthis εἰδότες(ones) having known τὸνthe καιρόν,appointed time, ὅτιthat ὥραhour ἤδηalready ὑμᾶςyou ἐξout of ὕπνουsleep ἐγερθῆναι,to be roused, νῦνnow γὰρfor ἐγγύτερονnearer ἡμῶνof us the σωτηρίαsalvation than ὅτεwhen ἐπιστεύσαμεν.we believed. 12 The νὺξnight προέκοψεν,cut forward, the δὲbut ἡμέραday ἤγγικεν.has drawn near. ἀποθώμεθαWe should put off from selves οὖνtherefore τὰthe ἔργαworks τοῦof the σκότους,darkness, ἐνδυσώμεθαwe should put on selves δὲbut τὰthe ὅπλαweapons τοῦof the φωτός.light. 13 ὡςAs ἐνin ἡμέρᾳday εὐσχημόνωςwell behavedly περιπατήσωμεν,we should walk, μὴnot κώμοιςto revelries καὶand μέθαις,to drunken bouts, μὴnot κοίταιςto beds καὶand ἀσελγείαις,to acts of loose conduct, μὴnot ἔριδιto strife καὶand ζήλῳ.to jealousy. 14 ἀλλὰBut ἐνδύσασθεput you on selves τὸνthe κύριονLord ἸησοῦνJesus Χριστόν,Christ, καὶand τῆςof the σαρκὸςflesh πρόνοιανforethought μὴnot ποιεῖσθεbe you making εἰςinto ἐπιθυμίας.

CHAPTER 14

1 ΤὸνThe δὲbut ἀσθενοῦνταone being weak τῇto the πίστειfaith προσλαμβάνεσθε,be you receiving toward selves, μὴnot εἰςinto διακρίσειςdiscriminations διαλογισμῶν.of reasonings. 2 ὃςWho μὲνindeed πιστεύειis believing φαγεῖνto eat πάντα,all (things), the (one) δὲbut ἀσθενῶνbeing weak λάχαναvegetables ἐσθίει.he is eating. 3 The (one) ἐσθίωνeating τὸνthe (one) μὴnot ἐσθίονταeating μὴnot ἐξουθενείτω,let him be treating as nothing, the (one) δὲbut μὴnot ἐσθίωνeating τὸνthe (one) ἐσθίονταeating μὴnot κρινέτω,let him be judging, the θεὸςGod γὰρfor αὐτὸνhim προσελάβετο.received toward self. 4 σὺYou τίςwho εἶare the (one) κρίνωνjudging ἀλλότριονanother’s οἰκέτην;house servant? τῷTo the ἰδίῳown κυρίῳlord στήκειhe is standing or πίπτει·he is falling; σταθήσεταιhe will stand δέ,but, δυνατεῖis powerful γὰρfor the κύριοςLord στῆσαιto make stand αὐτόν.him.

5 ὃςWho μὲνindeed γὰρfor κρίνειis judging ἡμέρανday παρ’beside ἡμέραν,day, ὃςwho δὲbut κρίνειis judging πᾶσανevery ἡμέραν·day; ἕκαστοςeach (one) ἐνin τῷthe ἰδίῳown νοΐmind πληροφορείσθω·let him be fully borne; 6 the (one) φρονῶνminding τὴνthe ἡμέρανday κυρίῳto Lord φρονεῖ.he is minding. καὶAnd the (one) ἐσθίωνeating κυρίῳto Lord ἐσθίει,he is eating, εὐχαριστεῖhe is giving thanks γὰρfor τῷto the θεῷ·God. καὶAnd the (one) μὴnot ἐσθίωνeating κυρίῳto Lord οὐκnot ἐσθίει,he is eating, καὶand εὐχαριστεῖhe is giving thanks τῷto the θεῷ.God. 7 ΟὐδεὶςNo one γὰρfor ἡμῶνof us ἑαυτῷto himself ζῇ,is living, καὶand οὐδεὶςno one ἑαυτῷto himself ἀποθνήσκει·is dying; 8 ἐάνif ever τεand γὰρfor ζῶμεν,we may be living, τῷto the κυρίῳLord ζῶμεν,we are living, ἐάνif ever τεand ἀποθνήσκωμεν,we may be dying, τῷto the κυρίῳLord ἀποθνήσκομεν.we are dying. ἐάνIf ever τεand οὖνtherefore ζῶμενwe may be living ἐάνif ever τεand ἀποθνήσκωμεν,we may be dying, τοῦof the κυρίουLord ἐσμέν.we are. 9 εἰςInto τοῦτοthis γὰρfor ΧριστὸςChrist ἀπέθανενdied καὶand ἔζησενhe lived ἵναin order that καὶand νεκρῶνof dead (ones) καὶand ζώντωνof living (ones) κυριεύσῃ.he might be lord.

10 ΣὺYou δὲbut τίwhy κρίνειςare you judging τὸνthe ἀδελφόνbrother σου;of you? Or καὶalso σὺyou τίwhy ἐξουθενεῖςare you treating as nothing τὸνthe ἀδελφόνbrother σου;of you? πάντεςAll γὰρfor παραστησόμεθαwe shall stand alongside τῷto the βήματιstep τοῦof the θεοῦ·God; 11 γέγραπταιit has been written γάρfor ΖῶAm living ἐγώ,I, λέγειis saying Κύριος,Lord, ὅτιthat ἐμοὶto me κάμψειwill bend πᾶνevery γόνυ,knee, καὶand πᾶσαevery γλῶσσαtongue ἐξομολογήσεταιwill confess τῷto the θεῷ.God. 12 ἄραReally οὖνtherefore ἕκαστοςeach (one) ἡμῶνof us περὶabout ἑαυτοῦhimself λόγονword δώσειwill give τῷto the θεῷ.God.

13 ΜηκέτιNot yet οὖνtherefore ἀλλήλουςone another κρίνωμεν·we may judge; ἀλλὰbut τοῦτοthis κρίνατεjudge you μᾶλλον,rather, τὸthe μὴnot τιθέναιto be putting πρόσκομμαstriking toward τῷto the ἀδελφῷbrother or σκάνδαλον.fall-causer. 14 οἶδαI have known καὶand πέπεισμαιI have been persuaded ἐνin κυρίῳLord ἸησοῦJesus ὅτιthat οὐδὲνnothing κοινὸνcommon δι’through ἑαυτοῦ·itself; εἰif μὴnot τῷto the (one) λογιζομένῳreckoning τιanything κοινὸνcommon εἶναι,to be, ἐκείνῳto that (one) κοινόν.common. 15 εἰIf γὰρfor διὰthrough βρῶμαthing eaten the ἀδελφόςbrother σουof you λυπεῖται,is being grieved, οὐκέτιnot yet κατὰaccording to ἀγάπηνlove περιπατεῖς.you are walking about. μὴNot τῷto the βρώματίthing eaten σουof you ἐκεῖνονthat (one) ἀπόλλυεbe destroying ὑπὲρover οὗwhom ΧριστὸςChrist ἀπέθανεν.died. 16 μὴNot βλασφημείσθωlet be blasphemed οὖνtherefore ὑμῶνof youU τὸthe ἀγαθόν.good (thing). 17 οὐNot γάρfor ἐστινis the βασιλείαkingdom τοῦof the θεοῦGod βρῶσιςeating καὶand πόσις,drinking, ἀλλὰbut δικαιοσύνηrighteousness καὶand εἰρήνηpeace καὶand χαρὰjoy ἐνin πνεύματιspirit ἁγίῳ·holy; 18 the (one) γὰρfor ἐνin τούτῳthis δουλεύωνslaving τῷto the χριστῷChrist εὐάρεστοςwell pleasing τῷto the θεῷGod καὶand δόκιμοςapproved τοῖςto the ἀνθρώποις.men.

19 ἄραReally οὖνtherefore τὰthe (things) τῆςof the εἰρήνηςpeace διώκωμενmay we be pursuing καὶand τὰthe (things) τῆςof the οἰκοδομῆςupbuilding τῆςthe (one) εἰςinto ἀλλήλους·one another; 20 μὴnot ἕνεκενon account βρώματοςof thing eaten κατάλυεbe loosing down τὸthe ἔργονwork τοῦof the θεοῦ.God. πάνταAll (things) μὲνindeed καθαρά,clean, ἀλλὰbut κακὸνbad τῷto the ἀνθρώπῳman τῷto the (one) διὰthrough προσκόμματοςstriking toward ἐσθίοντι.to (one) eating. 21 καλὸνFine τὸthe μὴnot φαγεῖνto eat κρέαmeat μηδὲnot-but πεῖνto drink οἶνονwine μηδὲnot-but ἐνin which (thing) the ἀδελφόςbrother σουof you προσκόπτει·is striking toward. 22 σὺYou πίστινfaith ἣνwhich   ἔχειςyou are having   κατὰaccording to σεαυτὸνyourself ἔχεbe having ἐνώπιονin sight τοῦof the θεοῦ.God. μακάριοςHappy the (one) μὴnot κρίνωνjudging ἑαυτὸνhimself ἐνin what δοκιμάζει·he is approving; 23 the (one) δὲbut διακρινόμενοςbeing made undecided ἐὰνif ever φάγῃhe should eat κατακέκριται,has been judged down, ὅτιbecause οὐκnot ἐκout of πίστεως·faith; πᾶνeverything δὲbut which οὐκnot ἐκout of πίστεωςfaith ἁμαρτίαsin ἐστίν.

CHAPTER 15

1 ὈφείλομενWe are owing δὲbut ἡμεῖςwe οἱthe δυνατοὶpowerful (ones) τὰthe ἀσθενήματαweaknesses τῶνof the (ones) ἀδυνάτωνnot powerful βαστάζειν,to be carrying, καὶand μὴnot ἑαυτοῖςto selves ἀρέσκειν.to be pleasing. 2 ἕκαστοςEach (one) ἡμῶνof us τῷto the πλησίονneighbor ἀρεσκέτωlet him be pleasing εἰςinto τὸthe (thing) ἀγαθὸνgood πρὸςtoward οἰκοδομήν·upbuilding; 3 καὶand γὰρfor the χριστὸςChrist οὐχnot ἑαυτῷto himself ἤρεσεν·pleased; ἀλλὰbut καθὼςaccording as γέγραπταιit has been written ΟἱThe ὀνειδισμοὶreproaches τῶνof the (ones) ὀνειδιζόντωνreproaching σὲyou ἐπέπεσανfell upon ἐπ’upon ἐμέ.me. 4 ὅσαAs many (things) γὰρfor προεγράφη,was written before, πάνταall (things) εἰςinto τὴνthe ἡμετέρανour διδασκαλίανteaching ἐγράφη,was written, ἵναin order that διὰthrough τῆςthe ὑπομονῆςendurance καὶand διὰthrough τῆςthe παρακλήσεωςcomfort τῶνof the γραφῶνScriptures τὴνthe ἐλπίδαhope ἔχωμεν.we may be having. 5 The δὲbut θεὸςGod τῆςof the ὑπομονῆςendurance καὶand τῆςof the παρακλήσεωςcomfort δῴηmay he give ὑμῖνto you τὸthe αὐτὸvery (thing) φρονεῖνto be minding ἐνin ἀλλήλοιςone another κατὰaccording to ΧριστὸνChrist Ἰησοῦν,Jesus, 6 ἵναin order that ὁμοθυμαδὸνlike-mindedly ἐνin ἑνὶone στόματιmouth δοξάζητεyou may be glorifying τὸνthe θεὸνGod καὶand πατέραFather τοῦof the κυρίουLord ἡμῶνof us ἸησοῦJesus Χριστοῦ.Christ.

7 ΔιὸThrough which προσλαμβάνεσθεbe you receiving toward selves ἀλλήλους,one another, καθὼςaccording as καὶalso the χριστὸςChrist προσελάβετοreceived toward self ἡμᾶς,us, εἰςinto δόξανglory τοῦof the θεοῦ.God. 8 λέγωI am saying γὰρfor ΧριστὸνChrist διάκονονservant γεγενῆσθαιto have become περιτομῆςof circumcision ὑπὲρover ἀληθείαςtruth θεοῦ,of God, εἰςinto τὸthe βεβαιῶσαιto stabilize τὰςthe ἐπαγγελίαςpromises τῶνof the πατέρων,fathers, 9 τὰthe δὲbut ἔθνηnations ὑπὲρover ἐλέουςmercy δοξάσαιto glorify τὸνthe θεόν·God; καθὼςaccording as γέγραπταιit has been written ΔιὰThrough τοῦτοthis (thing) ἐξομολογήσομαίI shall confess out σοιto you ἐνin ἔθνεσι,nations, καὶand τῷto the ὀνόματίname σουof you ψαλῶ.I shall make melody. 10 καὶAnd πάλινagain λέγειhe is saying Εὐφράνθητε,Be you glad, ἔθνη,nations, μετὰwith τοῦthe λαοῦpeople αὐτοῦ.of him. 11 καὶAnd πάλινagain Αἰνεῖτε,Be you praising, πάνταall τὰthe ἔθνη,nations, τὸνthe κύριον,Lord, καὶand ἐπαινεσάτωσανlet them praise upon αὐτὸνhim πάντεςall οἱthe λαοί.peoples. 12 καὶAnd πάλινagain ἨσαίαςIsaiah λέγειis saying ἜσταιWill be the ῥίζαroot τοῦof the Ἰεσσαί,Jesse, καὶand the (one) ἀνιστάμενοςstanding up ἄρχεινto be ruling ἐθνῶν·of nations; ἐπ’upon αὐτῷhim ἔθνηnations ἐλπιοῦσιν.will hope. 13 The δὲbut θεὸςGod τῆςof the ἐλπίδοςhope πληρώσαιmay he fill ὑμᾶςyou πάσηςof all χαρᾶςjoy καὶand εἰρήνηςpeace ἐνin τῷthe πιστεύειν,to be believing, εἰςinto τὸthe περισσεύεινto be abounding ὑμᾶςyou ἐνin τῇthe ἐλπίδιhope ἐνin δυνάμειpower πνεύματοςof spirit ἁγίου.holy.

14 ΠέπεισμαιI have been persuaded δέ,but, ἀδελφοίbrothers μου,of me, καὶalso αὐτὸςvery ἐγὼI περὶabout ὑμῶν,you, ὅτιthat καὶalso αὐτοὶvery (ones) μεστοίfull ἐστεyou are ἀγαθωσύνης,of goodness, πεπληρωμένοιhaving been filled πάσηςof all τῆςthe γνώσεως,knowledge, δυνάμενοιbeing powerful (ones) καὶalso ἀλλήλουςone another νουθετεῖν.to be putting mind in. 15 τολμηροτέρωςMore daringly δὲbut ἔγραψαI wrote ὑμῖνto you ἀπὸfrom μέρους,part, ὡςas ἐπαναμιμνήσκωνputting back in remembrance again ὑμᾶς,you, διὰthrough τὴνthe χάρινfavor τὴνthe (one) δοθεῖσάνhaving been given μοιto me ἀπὸfrom τοῦthe θεοῦGod 16 εἰςinto τὸthe εἶναίto be μεme λειτουργὸνpublic servant Χριστοῦof Christ ἸησοῦJesus εἰςinto τὰthe ἔθνη,nations, ἱερουργοῦνταadministering sacredly τὸthe εὐαγγέλιονgood news τοῦof the θεοῦ,God, ἵναin order that γένηταιmight become the προσφορὰoffering τῶνof the ἐθνῶνnations εὐπρόσδεκτος,well receivable, ἡγιασμένηhaving been sanctified ἐνin πνεύματιspirit ἁγίῳ.holy.

17 ἔχωI am having οὖνtherefore τὴνthe καύχησινboasting ἐνin ΧριστῷChrist ἸησοῦJesus τὰthe (things) πρὸςtoward τὸνthe θεόν·God; 18 οὐnot γὰρfor τολμήσωI shall dare τιanything λαλεῖνto be speaking ὧνof which (things) οὐnot κατειργάσατοworked down ΧριστὸςChrist δι’through ἐμοῦme εἰςinto ὑπακοὴνobedience ἐθνῶν,of nations, λόγῳto word καὶand ἔργῳ,to work, 19 ἐνin δυνάμειpower σημείωνof signs καὶand τεράτων,portents, ἐνin δυνάμειpower πνεύματοςof spirit ἁγίου·holy; ὥστεas-and μεme ἀπὸfrom ἸερουσαλὴμJerusalem καὶand κύκλῳto circuit μέχριas far as τοῦthe ἸλλυρικοῦIllyricum πεπληρωκέναιto have fulfilled τὸthe εὐαγγέλιονgood news τοῦof the χριστοῦ,Christ, 20 οὕτωςthus δὲbut φιλοτιμούμενονbeing fond of honor εὐαγγελίζεσθαιto be declaring good news οὐχnot ὅπουwhere ὠνομάσθηwas named Χριστός,Christ, ἵναin order that μὴnot ἐπ’upon ἀλλότριονanother’s θεμέλιονfoundation οἰκοδομῶ,I may be building, 21 ἀλλὰbut καθὼςaccording as γέγραπταιit has been written ὌψονταιThey will see οἷςto whom οὐκnot ἀνηγγέληit was announced περὶabout αὐτοῦ,him καὶand οἳwhich (ones) οὐκnot ἀκηκόασινhave heard συνήσουσιν.will comprehend.

22 ΔιὸThrough which καὶalso ἐνεκοπτόμηνI was cut in (on) τὰthe πολλὰmany (things) τοῦof the ἐλθεῖνto come πρὸςtoward ὑμᾶς·you; 23 νυνὶnow δὲbut μηκέτιnot yet τόπονplace ἔχωνhaving ἐνin τοῖςthe κλίμασιslopes τούτοις,these, ἐπιπόθειανlonging δὲbut ἔχωνhaving τοῦof the ἐλθεῖνto come πρὸςtoward ὑμᾶςyou ἀπὸfrom ἱκανῶνsufficient ἐτῶν,years, 24 ὡςas ἂνlikely πορεύωμαιI may be going εἰςinto τὴνthe Σπανίαν,Spain, ἐλπίζωI am hoping γὰρfor διαπορευόμενοςgoing through θεάσασθαιto view ὑμᾶςyou καὶand ὑφ’by ὑμῶνyou προπεμφθῆναιto be sent forward ἐκεῖthere ἐὰνif ever ὑμῶνof you πρῶτονfirst ἀπὸfrom μέρουςpart ἐμπλησθῶ,—I should be filled within,— 25 νυνὶnow δὲbut πορεύομαιI am going εἰςinto ἸερουσαλὴμJerusalem διακονῶνserving τοῖςto the ἁγίοις.holy (ones). 26 ηὐδόκησανThought well γὰρfor ΜακεδονίαMacedonia καὶand ᾿ΑχαίαAchaia κοινωνίανsharing τινὰsome ποιήσασθαιto make εἰςinto τοὺςthe πτωχοὺςpoor (ones) τῶνof the ἁγίωνholy (ones) τῶνof the (ones) ἐνin Ἰερουσαλήμ.Jerusalem. 27 ηὐδόκησανThey thought well γάρ,for, καὶalso ὀφειλέταιdebtors εἰσὶνthey are αὐτῶν·of them; εἰif γὰρfor τοῖςto the πνευματικοῖςspiritual (things) αὐτῶνof them ἐκοινώνησανthey shared τὰthe ἔθνη,nations, ὀφείλουσινthey are owing καὶalso ἐνin τοῖςthe σαρκικοῖςfleshly (things) λειτουργῆσαιto serve publicly αὐτοῖς.to them. 28 τοῦτοThis οὖνtherefore ἐπιτελέσας,having finished, καὶand σφραγισάμενοςhaving sealed αὐτοῖςto them τὸνthe καρπὸνfruit τοῦτον,this, ἀπελεύσομαιI shall come off δι’through ὑμῶνyou εἰςinto Σπανίαν·Spain; 29 οἶδαI have known δὲbut ὅτιthat ἐρχόμενοςcoming πρὸςtoward ὑμᾶςyou ἐνin πληρώματιfullness εὐλογίαςof blessing Χριστοῦof Christ ἐλεύσομαι.I shall come.

30 ΠαρακαλῶI am entreating δὲbut ὑμᾶς,you, ἀδελφοί,brothers, διὰthrough τοῦthe κυρίουLord ἡμῶνof us ἸησοῦJesus ΧριστοῦChrist καὶand διὰthrough τῆςthe ἀγάπηςlove τοῦof the πνεύματοςspirit συναγωνίσασθαίto exert yourselves together with μοιme ἐνin ταῖςthe προσευχαῖςprayers ὑπὲρover ἐμοῦme πρὸςtoward τὸνthe θεόν,God, 31 ἵναin order that ῥυσθῶI might be drawn to self ἀπὸfrom τῶνthe (ones) ἀπειθούντωνdisobeying ἐνin τῇthe ἸουδαίᾳJudea καὶand the διακονίαservice μουof me the (one) εἰςinto ἸερουσαλὴμJerusalem εὐπρόσδεκτοςwell receivable τοῖςto the ἁγίοιςholy (ones) γένηται,might become, 32 ἵναin order that ἐνin χαρᾷjoy ἐλθὼνhaving come πρὸςtoward ὑμᾶςyou διὰthrough θελήματοςwill θεοῦof God συναναπαύσωμαιI might rest up with ὑμῖν.you. 33 The δὲbut θεὸςGod τῆςof the εἰρήνηςpeace μετὰwith πάντωνall ὑμῶν·of you; ἀμήν.

CHAPTER 16

1 ΣυνίστημιI am putting together δὲbut ὑμῖνto you ΦοίβηνPhoebe τὴνthe ἀδελφὴνsister ἡμῶν,of us, οὖσανbeing καὶalso διάκονονservant τῆςof the ἐκκλησίαςecclesia τῆςthe (one) ἐνin Κενχρεαῖς,Cenchreae 2 ἵναin order that προσδέξησθεyou might receive toward selves αὐτὴνher ἐνin κυρίῳLord ἀξίωςworthily τῶνof the ἁγίων,holy (ones), καὶand παραστῆτεyou might stand beside αὐτῇher ἐνin what ἂνlikely ὑμῶνof you χρῄζῃshe may be needing πράγματι,matter, καὶalso γὰρfor αὐτὴshe προστάτιςprotectress πολλῶνof many ἐγενήθηshe became καὶalso ἐμοῦof me αὐτοῦ.very.

3 ᾿ΑσπάσασθεGreet you ΠρίσκανPrisca καὶand ᾿ΑκύλανAquila τοὺςthe συνεργούςfellow workers μουof me ἐνin ΧριστῷChrist Ἰησοῦ,Jesus, οἵτινεςwho ὑπὲρover τῆςof the ψυχῆςsoul μουof me τὸνthe ἑαυτῶνof selves τράχηλονneck ὑπέθηκαν,they placed under, οἷςto whom οὐκnot ἐγὼI μόνοςalone εὐχαριστῶam thanking ἀλλὰbut καὶalso πᾶσαιall αἱthe ἐκκλησίαιecclesias τῶνof the ἐθνῶν,nations, 5 καὶand τὴνthe κατ’according to οἶκονhouse αὐτῶνof them ἐκκλησίαν.ecclesia. ἀσπάσασθεGreet you ᾿ΕπαίνετονEpaenetus τὸνthe (one) ἀγαπητόνloved μου,of me, ὅςwho ἐστινis ἀπαρχὴfirstfruits τῆςof the ᾿ΑσίαςAsia εἰςinto Χριστόν.Christ. 6 ἀσπάσασθεGreet you Μαρίαν,Mary, ἥτιςwho πολλὰmany (things) ἐκοπίασενlabored εἰςinto ὑμᾶς.you. 7 ἀσπάσασθεGreet you ᾿ΑνδρόνικονAndronicus καὶand ἸουνίανJunias τοὺςthe συγγενεῖςrelatives μουof me καὶand συναιχμαλώτουςfellow captives μου,of me, οἵτινέςwho εἰσινare ἐπίσημοιnotable (ones) ἐνin τοῖςthe ἀποστόλοις,apostles, οἳwho καὶalso πρὸbefore ἐμοῦme γέγονανhave become ἐνin Χριστῷ.Christ.

8 ᾿ΑσπάσασθεGreet you ᾿ΑμπλιᾶτονAmpliatus τὸνthe (one) ἀγαπητόνloved μουof me ἐνin κυρίῳ.Lord. 9 ἀσπάσασθεGreet you ΟὐρβανὸνUrbanus τὸνthe συνεργὸνfellow worker ἡμῶνof us ἐνin ΧριστῷChrist καὶand ΣτάχυνStachys τὸνthe (one) ἀγαπητόνloved μου.of me. 10 ἀσπάσασθεGreet you ᾿ΑπελλῆνApelles τὸνthe (one) δόκιμονapproved ἐνin Χριστῷ.Christ. ἀσπάσασθεGreet you τοὺςthe (ones) ἐκout of τῶνthe (ones) ᾿Αριστοβούλου.of Aristobulus. 11 ἀσπάσασθεGreet you ἩρῳδίωναHerodion τὸνthe συγγενῆrelative μου.of me. ἀσπάσασθεGreet you τοὺςthe (ones) ἐκout of τῶνthe (ones) Ναρκίσσουof Narcissus τοὺςthe (ones) ὄνταςbeing ἐνin κυρίῳ.Lord. 12 ἀσπάσασθεGreet you ΤρύφαινανTryphaena καὶand ΤρυφῶσανTryphosa τὰςthe [women] κοπιώσαςlaboring ἐνin κυρίῳ.Lord. ἀσπάσασθεGreet you ΠερσίδαPersis τὴνthe ἀγαπητήν,loved [woman], ἥτιςwho πολλὰmany (things) ἐκοπίασενlabored ἐνin κυρίῳ.Lord. 13 ἀσπάσασθεGreet you ῬοῦφονRufus τὸνthe ἐκλεκτὸνchosen (one) ἐνin κυρίῳLord καὶand τὴνthe μητέραmother αὐτοῦof him καὶand ἐμοῦ.of me. 14 ἀσπάσασθεGreet you ᾿Ασύνκριτον,Asyncritus, Φλέγοντα,Phlegon, Ἑρμῆν,Hermes, Πατρόβαν,Patrobas, Ἑρμᾶν,Hermas, καὶand τοὺςthe σὺνtogether with αὐτοῖςthem ἀδελφούς.brothers. 15 ἀσπάσασθεGreet you ΦιλόλογονPhilologus καὶand Ἰουλίαν,Julia, ΝηρέαNereus καὶand τὴνthe ἀδελφὴνsister αὐτοῦ,of him, καὶand Ὀλυμπᾶν,Olympas, καὶand τοὺςthe (ones) σὺνtogether with αὐτοῖςthem πάνταςall (ones) ἁγίους.holy. 16 ᾿ΑσπάσασθεGreet you ἀλλήλουςone another ἐνin φιλήματιkiss ἁγίῳ.holy. ᾿ΑσπάζονταιAre greeting ὑμᾶςyou αἱthe ἐκκλησίαιecclesias πᾶσαιall τοῦof the χριστοῦ.Christ.

17 ΠαρακαλῶI am entreating δὲbut ὑμᾶς,you, ἀδελφοί,brothers, σκοπεῖνto be keeping eyes on τοὺςthe (ones) τὰςthe διχοστασίαςdivisions καὶand τὰthe σκάνδαλαfall-causers παρὰbeside τὴνthe διδαχὴνteaching ἣνwhich ὑμεῖςyou ἐμάθετεyou learned ποιοῦντας,making, καὶand ἐκκλίνετεbe you inclining out ἀπ’from αὐτῶν·them; 18 οἱthe γὰρfor τοιοῦτοιsuch (ones) τῷto the κυρίῳLord ἡμῶνof us Χριστῷto Christ οὐnot δουλεύουσινthey are slaving for ἀλλὰbut τῇto the ἑαυτῶνof selves κοιλίᾳ,cavity, καὶand διὰthrough τῆςthe χρηστολογίαςkindly saying καὶand εὐλογίαςblessing ἐξαπατῶσιthey are seducing τὰςthe καρδίαςhearts τῶνof the (ones) ἀκάκων.non-bad. 19 The γὰρfor ὑμῶνof you ὑπακοὴobedience εἰςinto πάνταςall (ones) ἀφίκετο·came from; ἐφ’upon ὑμῖνyou οὖνtherefore χαίρω,I am rejoicing, θέλωI am willing δὲbut ὑμᾶςyou σοφοὺςwise μὲνindeed εἶναιto be εἰςinto τὸthe (thing) ἀγαθόν,good, ἀκεραίουςmixtureless δὲbut εἰςinto τὸthe (thing) κακόν.bad. 20 The δὲbut θεὸςGod τῆςof the εἰρήνηςpeace συντρίψειwill crush τὸνthe ΣατανᾶνSatan ὑπὸunder τοὺςthe πόδαςfeet ὑμῶνof you ἐνin τάχει.quickness. The χάριςfavor τοῦof the κυρίουLord ἡμῶνof us ἸησοῦJesus μεθ’with ὑμῶν.you.

21 ᾿ΑσπάζεταιIs greeting ὑμᾶςyou ΤιμόθεοςTimothy the συνεργόςfellow worker μου,of me, καὶand ΛούκιοςLucius καὶand ἸάσωνJason καὶand ΣωσίπατροςSosipater οἱthe συγγενεῖςrelatives μου.of me.

22 ἀσπάζομαιI am greeting ὑμᾶςyou ἐγὼI ΤέρτιοςTertius the (one) γράψαςhaving written τὴνthe ἐπιστολὴνletter ἐνin κυρίῳ.Lord.

23 ἀσπάζεταιIs greeting ὑμᾶςyou ΓαῖοςGaius the ξένοςstranger [as host] μουof me καὶand ὅληςof whole τῆςthe ἐκκλησίας.ecclesia. ἀσπάζεταιIs greeting ὑμᾶςyou ἜραστοςErastus the οἰκονόμοςsteward τῆςof the πόλεωςcity καὶand ΚούαρτοςQuartus the ἀδελφός.brother. 24 ————

25 ΤῷTo the (one) δὲbut δυναμένῳbeing powerful ὑμᾶςyou στηρίξαιto make firmly fixed κατὰaccording to τὸthe εὐαγγέλιόνgood news μουof me καὶand τὸthe κήρυγμαpreaching Ἰησοῦof Jesus Χριστοῦ,Christ, κατὰaccording to ἀποκάλυψινrevelation μυστηρίουof mystery χρόνοιςto times αἰωνίοιςeverlasting σεσιγημένουof (one) having been kept silenced 26 φανερωθέντοςof (one) having been manifested δὲbut νῦνnow διάthrough τεand γραφῶνscriptures προφητικῶνprophetic κατ’according to ἐπιταγὴνenjoinder τοῦof the αἰωνίουeverlasting θεοῦGod εἰςinto ὑπακοὴνobedience πίστεωςof faith εἰςinto πάνταall τὰthe ἔθνηnations γνωρισθέντος,of (one) having been made known, 27 μόνῳto alone σοφῷwise θεῷGod διὰthrough ἸησοῦJesus ΧριστοῦChrist to whom the δόξαglory εἰςinto τοὺςthe αἰῶνας·ages; ἀμήν.

BIBLE TRANSLATION AND TEXTUAL CRITICISM

4th ed. MISREPRESENTING JESUS The Complete Guide to Bible Translation-2
The Reading Culture of Early Christianity From Spoken Words to Sacred Texts 400,000 Textual Variants 02
The P52 PROJECT THE NEW TESTAMENT DOCUMENTS 4th ed. MISREPRESENTING JESUS
APOSTOLIC FATHERS Lightfoot APOSTOLIC FATHERS
English Bible Versions King James Bible KING JAMES BIBLE II
9781949586121 BIBLE DIFFICULTIES THE NEW TESTAMENT DOCUMENTS

Leave a Reply

Powered by WordPress.com.

Up ↑

%d bloggers like this: